巴利《小部》· 所行藏

Cariyāpiṭaka

Akittivagga

Dānapāramī 9

Vessantaracariya

“Yā me ahosi janikā,

phussatī nāma khattiyā;

Sā atītāsu jātīsu,

sakkassa mahesī piyā.

Tassā āyukkhayaṁ ñatvā,

devindo etadabravi;

‘Dadāmi te dasa vare,

varabhadde yadicchasi’.

Evaṁ vuttā ca sā devī,

sakkaṁ punidamabravi;

‘Kiṁ nu me aparādhatthi,

kiṁ nu dessā ahaṁ tava;

Rammā cāvesi maṁ ṭhānā,

vātova dharaṇīruhaṁ’.

Evaṁ vutto ca so sakko,

puna tassidamabravi;

‘Na ceva te kataṁ pāpaṁ,

na ca me tvaṁsi appiyā.

Ettakaṁyeva te āyu,

cavanakālo bhavissati;

Paṭiggaṇha mayā dinne,

vare dasa varuttame’.

Sakkena sā dinnavarā,

tuṭṭhahaṭṭhā pamoditā;

Mamaṁ abbhantaraṁ katvā,

phussatī dasa vare varī.

Tato cutā sā phussatī,

khattiye upapajjatha;

Jetuttaramhi nagare,

sañjayena samāgami.

Yadāhaṁ phussatiyā kucchiṁ,

okkanto piyamātuyā;

Mama tejena me mātā,

sadā dānaratā ahu.

Adhane āture jiṇṇe,

yācake addhike jane;

Samaṇe brāhmaṇe khīṇe,

deti dānaṁ akiñcane.

Dasa māse dhārayitvāna,

karonte puraṁ padakkhiṇaṁ;

Vessānaṁ vīthiyā majjhe,

janesi phussatī mamaṁ.

Na mayhaṁ mattikaṁ nāmaṁ,

napi pettikasambhavaṁ;

Jātettha vessavīthiyā,

tasmā vessantaro ahu.

Yadāhaṁ dārako homi,

jātiyā aṭṭhavassiko;

Tadā nisajja pāsāde,

dānaṁ dātuṁ vicintayiṁ.

‘Hadayaṁ dadeyyaṁ cakkhuṁ,

maṁsampi rudhirampi ca;

Dadeyyaṁ kāyaṁ sāvetvā,

yadi koci yācaye mamaṁ’.

Sabhāvaṁ cintayantassa,

akampitamasaṇṭhitaṁ;

Akampi tattha pathavī,

sineruvanavaṭaṁsakā.

Anvaddhamāse pannarase,

puṇṇamāse uposathe;

Paccayaṁ nāgamāruyha,

dānaṁ dātuṁ upāgamiṁ.

Kaliṅgaraṭṭhavisayā,

brāhmaṇā upagañchu maṁ;

Ayācuṁ maṁ hatthināgaṁ,

dhaññaṁ maṅgalasammataṁ.

‘Avuṭṭhiko janapado,

dubbhikkho chātako mahā;

Dadāhi pavaraṁ nāgaṁ,

sabbasetaṁ gajuttamaṁ’.

Dadāmi na vikampāmi,

yaṁ maṁ yācanti brāhmaṇā;

Santaṁ nappatigūhāmi,

dāne me ramate mano.

Na me yācakamanuppatte,

paṭikkhepo anucchavo;

Mā me bhijji samādānaṁ,

dassāmi vipulaṁ gajaṁ.

Nāgaṁ gahetvā soṇḍāya,

bhiṅgāre ratanāmaye;

Jalaṁ hatthe ākiritvā,

brāhmaṇānaṁ adaṁ gajaṁ.

Punāparaṁ dadantassa,

sabbasetaṁ gajuttamaṁ;

Tadāpi pathavī kampi,

sineruvanavaṭaṁsakā.

Tassa nāgassa dānena,

sivayo kuddhā samāgatā;

Pabbājesuṁ sakā raṭṭhā,

‘vaṅkaṁ gacchatu pabbataṁ’.

Tesaṁ nicchubhamānānaṁ,

akampitamasaṇṭhitaṁ;

Mahādānaṁ pavattetuṁ,

ekaṁ varamayācisaṁ.

Yācitā sivayo sabbe,

ekaṁ varamadaṁsu me;

Sāvayitvā kaṇṇabheriṁ,

mahādānaṁ dadāmahaṁ.

Athettha vattatī saddo,

tumulo bheravo mahā;

Dānenimaṁ nīharanti,

puna dānaṁ dadātayaṁ.

Hatthiṁ asse rathe datvā,

dāsiṁ dāsaṁ gavaṁ dhanaṁ;

Mahādānaṁ daditvāna,

nagarā nikkhamiṁ tadā.

Nikkhamitvāna nagarā,

nivattitvā vilokite;

Tadāpi pathavī kampi,

sineruvanavaṭaṁsakā.

Catuvāhiṁ rathaṁ datvā,

ṭhatvā cātummahāpathe;

Ekākiyo adutiyo,

maddideviṁ idamabraviṁ.

‘Tvaṁ maddi kaṇhaṁ gaṇhāhi,

lahukā esā kaniṭṭhikā;