巴利《小部》· 本生

sakamādāya bhuñjare.

Aññettha pupphitā ambā,

aññe tiṭṭhanti dovilā;

Aññe āmā ca pakkā ca,

bhekavaṇṇā tadūbhayaṁ.

Athettha heṭṭhā puriso,

ambapakkāni gaṇhati;

Āmāni ceva pakkāni,

vaṇṇagandharasuttame.

Ateva me acchariyaṁ,

hiṅkāro paṭibhāti maṁ;

Devānamiva āvāso,

sobhati nandanūpamo.

Vibhedikā nāḷikerā,

khajjurīnaṁ brahāvane;

Mālāva ganthitā ṭhanti,

dhajaggāneva dissare;

Nānāvaṇṇehi pupphehi,

nabhaṁ tārācitāmiva.

Kuṭajī kuṭṭhatagarā,

pāṭaliyo ca pupphitā;

Punnāgā giripunnāgā,

koviḷārā ca pupphitā.

Uddālakā somarukkhā,

agaruphalliyā bahū;

Puttajīvā ca kakudhā,

asanā cettha pupphitā.

Kuṭajā salaḷā nīpā,

kosambā labujā dhavā;

Sālā ca pupphitā tattha,

palālakhalasannibhā.

Tassāvidūre pokkharaṇī,

bhūmibhāge manorame;

Padumuppalasañchannā,

devānamiva nandane.

Athettha puppharasamattā,

kokilā mañjubhāṇikā;

Abhinādenti pavanaṁ,

utusampupphite dume.

Bhassanti makarandehi,

pokkhare pokkhare madhū;

Athettha vātā vāyanti,

dakkhiṇā atha pacchimā;

Padumakiñjakkhareṇūhi,

okiṇṇo hoti assamo.

Thūlā siṅghāṭakā cettha,

saṁsādiyā pasādiyā;

Macchakacchapabyāviddhā,

bahū cettha mupayānakā;

Madhuṁ bhisehi savati,

khirasappimuḷālibhi.

Surabhī taṁ vanaṁ vāti,

nānāgandhasamoditaṁ;

Sammaddateva gandhena,

pupphasākhāhi taṁ vanaṁ;

Bhamarā pupphagandhena,

samantā mabhināditā.

Athettha sakuṇā santi,

nānāvaṇṇā bahū dijā;

Modanti saha bhariyāhi,

aññamaññaṁ pakūjino.

Nandikā jīvaputtā ca,

jīvaputtā piyā ca no;

Piyā puttā piyā nandā,

dijā pokkharaṇīgharā.

Mālāva ganthitā ṭhanti,

dhajaggāneva dissare;

Nānāvaṇṇehi pupphehi,

kusaleheva suganthitā;

Yattha vessantaro rājā,

saha puttehi sammati.

Dhārento brāhmaṇavaṇṇaṁ,

āsadañca masaṁ jaṭaṁ;

Cammavāsī chamā seti,

jātavedaṁ namassati”.

“Idañca me sattubhattaṁ,

Madhunā paṭisaṁyutaṁ;

Madhupiṇḍikā ca sukatāyo,

Sattubhattaṁ dadāmi te”.

“Tuyheva sambalaṁ hotu,

nāhaṁ icchāmi sambalaṁ;

Itopi brahme gaṇhāhi,

gaccha brahme yathāsukhaṁ.

Ayaṁ ekapadī eti,

ujuṁ gacchati assamaṁ;

Isīpi accuto tattha,

paṅkadanto rajassiro;

Dhārento brāhmaṇavaṇṇaṁ,

āsadañca masaṁ jaṭaṁ.

Cammavāsī chamā seti,

jātavedaṁ namassati;

Taṁ tvaṁ gantvāna pucchassu,

so te maggaṁ pavakkhati”.

Idaṁ sutvā brahmabandhu,

cetaṁ katvā padakkhiṇaṁ;

Udaggacitto pakkāmi,

yenāsi accuto isi.

Cūḷavanavaṇṇanā.

7. Mahāvanavaṇṇanā

Gacchanto so bhāradvājo,

addassa accutaṁ isiṁ;

Disvāna taṁ bhāradvājo,

sammodi isinā saha.

“Kacci nu bhoto kusalaṁ,

kacci bhoto anāmayaṁ;

Kacci uñchena yāpesi,

kacci mūlaphalā bahū.

Kacci ḍaṁsā makasā ca,

appameva sarīsapā;

Vane vāḷamigākiṇṇe,

kacci hiṁsā na vijjati”.

“Kusalañceva me brahme,

atho brahme anāmayaṁ;

Atho uñchena yāpemi,

atho mūlaphalā bahū.

Atho ḍaṁsā makasā ca,

appameva sarīsapā;

Vane vāḷamigākiṇṇe,

hiṁsā mayhaṁ na vijjati.

Bahūni vassapūgāni,