巴利《小部》· 长老偈

Theragāthā 19.1

Paññāsanipāta

Paṭhamavagga

Tālapuṭattheragāthā

“Kadā nuhaṁ pabbatakandarāsu,

Ekākiyo addutiyo vihassaṁ;

Aniccato sabbabhavaṁ vipassaṁ,

Taṁ me idaṁ taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nuhaṁ bhinnapaṭandharo muni,

Kāsāvavattho amamo nirāso;

Rāgañca dosañca tatheva mohaṁ,

Hantvā sukhī pavanagato vihassaṁ.

Kadā aniccaṁ vadharoganīḷaṁ,

Kāyaṁ imaṁ maccujarāyupaddutaṁ;

Vipassamāno vītabhayo vihassaṁ,

Eko vane taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nuhaṁ bhayajananiṁ dukhāvahaṁ,

Taṇhālataṁ bahuvidhānuvattaniṁ;

Paññāmayaṁ tikhiṇamasiṁ gahetvā,

Chetvā vase tampi kadā bhavissati.

Kadā nu paññāmayamuggatejaṁ,

Satthaṁ isīnaṁ sahasādiyitvā;

Māraṁ sasenaṁ sahasā bhañjissaṁ,

Sīhāsane taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nuhaṁ sabbhi samāgamesu,

Diṭṭho bhave dhammagarūhi tādibhi;

Yāthāvadassīhi jitindriyehi,

Padhāniyo taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nu maṁ tandi khudā pipāsā,

Vātātapā kīṭasarīsapā vā;

Na bādhayissanti na taṁ giribbaje,

Atthatthiyaṁ taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nu kho yaṁ viditaṁ mahesinā,

Cattāri saccāni sududdasāni;

Samāhitatto satimā agacchaṁ,

Paññāya taṁ taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nu rūpe amite ca sadde,

Gandhe rase phusitabbe ca dhamme;

Ādittatohaṁ samathehi yutto,

Paññāya dacchaṁ tadidaṁ kadā me.

Kadā nuhaṁ dubbacanena vutto,

Tato nimittaṁ vimano na hessaṁ;

Atho pasatthopi tato nimittaṁ,

Tuṭṭho na hessaṁ tadidaṁ kadā me.

Kadā nu kaṭṭhe ca tiṇe latā ca,

Khandhe imehaṁ amite ca dhamme;

Ajjhattikāneva ca bāhirāni ca,

Samaṁ tuleyyaṁ tadidaṁ kadā me.

Kadā nu maṁ pāvusakālamegho,

Navena toyena sacīvaraṁ vane;

Isippayātamhi pathe vajantaṁ,

Ovassate taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā mayūrassa sikhaṇḍino vane,

Dijassa sutvā girigabbhare rutaṁ;

Paccuṭṭhahitvā amatassa pattiyā,

Sañcintaye taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nu gaṅgaṁ yamunaṁ sarassatiṁ,

Pātālakhittaṁ vaḷavāmukhañca;

Asajjamāno patareyyamiddhiyā,

Vibhiṁsanaṁ taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā nu nāgova asaṅgacārī,

Padālaye kāmaguṇesu chandaṁ;

Nibbajjayaṁ sabbasubhaṁ nimittaṁ,

Jhāne yuto taṁ nu kadā bhavissati.

Kadā iṇaṭṭova daliddako nidhiṁ,

Ārādhayitvā dhanikehi pīḷito;

Tuṭṭho bhavissaṁ adhigamma sāsanaṁ,

Mahesino taṁ nu kadā bhavissati.

Bahūni vassāni tayāmhi yācito,

‘Agāravāsena alaṁ nu te idaṁ’;

Taṁ dāni maṁ pabbajitaṁ samānaṁ,

Kiṅkāraṇā citta tuvaṁ na yuñjasi.

Nanu ahaṁ citta tayāmhi yācito,

‘Giribbaje citrachadā vihaṅgamā’;

Mahindaghosatthanitābhigajjino,

Te taṁ ramessanti vanamhi jhāyinaṁ.

Kulamhi mitte ca piye ca ñātake,

Khiḍḍāratiṁ kāmaguṇañca loke;

Sabbaṁ pahāya imamajjhupāgato,

Athopi tvaṁ citta na mayha tussasi.

Mameva etaṁ na hi tvaṁ paresaṁ,

Sannāhakāle paridevitena kiṁ;

Sabbaṁ idaṁ calamiti pekkhamāno,

Abhinikkhamiṁ amatapadaṁ jigīsaṁ.

Suyuttavādī dvipadānamuttamo,

Mahābhisakko naradammasārathi;

‘Cittaṁ calaṁ makkaṭasannibhaṁ iti,

Avītarāgena sudunnivārayaṁ’.

Kāmā hi citrā madhurā manoramā,

Aviddasū yattha sitā puthujjanā;

Te dukkhamicchanti punabbhavesino,

Cittena nītā niraye nirākatā.

‘Mayūrakoñcābhirutamhi kānane,

Dīpīhi byagghehi purakkhato vasaṁ;

Kāye apekkhaṁ jaha mā virādhaya’,

Itissu maṁ citta pure niyuñjasi.

‘Bhāvehi jhānāni ca indriyāni ca,

Balāni bojjhaṅgasamādhibhāvanā;

Tisso ca vijjā phusa buddhasāsane’,

Itissu maṁ citta pure niyuñjasi.

‘Bhāvehi maggaṁ amatassa pattiyā,

Niyyānikaṁ sabbadukhakkhayogadhaṁ;

Aṭṭhaṅgikaṁ sabbakilesasodhanaṁ’,

Itissu maṁ citta pure niyuñjasi.

‘Dukkhanti khandhe paṭipassa yoniso,

Yato ca dukkhaṁ samudeti taṁ jaha;

Idheva dukkhassa karohi antaṁ’,

Itissu maṁ citta pure niyuñjasi.

‘Aniccaṁ dukkhanti vipassa yoniso,

Suññaṁ anattāti aghaṁ vadhanti ca;

Manovicāre uparundha cetaso’,

Itissu maṁ citta pure niyuñjasi.

‘Muṇḍo virūpo abhisāpamāgato,

Kapālahatthova kulesu bhikkhasu;

Yuñjassu satthuvacane mahesino’,

Itissu maṁ citta pure niyuñjasi.

‘Susaṁvutatto visikhantare caraṁ,

Kulesu kāmesu asaṅgamānaso;

Cando yathā dosinapuṇṇamāsiyā’,

Itissu maṁ citta pure niyuñjasi.