完整巴利原文 · 稳定分页 当前仅加载第 1 阅读页;保留 Bilara 原生段落标识,每页最多 120 段。
Majjhima Nikāya 140
mn140:0.1Dhātuvibhaṅgasutta
mn140:0.2Evaṁ me sutaṁ—
mn140:1.1ekaṁ samayaṁ bhagavā magadhesu cārikaṁ caramāno yena rājagahaṁ tadavasari;
mn140:1.2yena bhaggavo kumbhakāro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhaggavaṁ kumbhakāraṁ etadavoca:
mn140:1.3“sace te, bhaggava, agaru viharemu āvesane ekarattan”ti.
mn140:2.1“Na kho me, bhante, garu.
mn140:2.2Atthi cettha pabbajito paṭhamaṁ vāsūpagato.
mn140:2.3Sace so anujānāti, viharatha, bhante, yathāsukhan”ti.
mn140:2.4Tena kho pana samayena pukkusāti nāma kulaputto bhagavantaṁ uddissa saddhāya agārasmā anagāriyaṁ pabbajito.
mn140:3.1So tasmiṁ kumbhakārāvesane paṭhamaṁ vāsūpagato hoti.
mn140:3.2Atha kho bhagavā yenāyasmā pukkusāti tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ pukkusātiṁ etadavoca:
mn140:3.3“sace te, bhikkhu, agaru viharemu āvesane ekarattan”ti.
mn140:3.4“Urundaṁ, āvuso, kumbhakārāvesanaṁ.
mn140:3.5Viharatāyasmā yathāsukhan”ti.
mn140:3.6Atha kho bhagavā kumbhakārāvesanaṁ pavisitvā ekamantaṁ tiṇasanthārakaṁ paññāpetvā nisīdi pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.
mn140:4.1Atha kho bhagavā bahudeva rattiṁ nisajjāya vītināmesi.
mn140:4.2Āyasmāpi kho pukkusāti bahudeva rattiṁ nisajjāya vītināmesi.
mn140:4.3Atha kho bhagavato etadahosi:
mn140:4.4“pāsādikaṁ kho ayaṁ kulaputto iriyati.
mn140:4.5Yannūnāhaṁ puccheyyan”ti.
mn140:4.6Atha kho bhagavā āyasmantaṁ pukkusātiṁ etadavoca:
mn140:4.7“kaṁsi tvaṁ, bhikkhu, uddissa pabbajito? Ko vā te satthā? Kassa vā tvaṁ dhammaṁ rocesī”ti?
mn140:5.1“Atthāvuso, samaṇo gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito.
mn140:5.2Taṁ kho pana bhagavantaṁ gotamaṁ evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato:
mn140:5.3‘itipi so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā’ti.
mn140:5.4Tāhaṁ bhagavantaṁ uddissa pabbajito.
mn140:5.5So ca me bhagavā satthā.
mn140:5.6Tassa cāhaṁ bhagavato dhammaṁ rocemī”ti.
mn140:5.7“Kahaṁ pana, bhikkhu, etarahi so bhagavā viharati arahaṁ sammāsambuddho”ti.
mn140:5.8“Atthāvuso, uttaresu janapadesu sāvatthi nāma nagaraṁ.
mn140:5.9Tattha so bhagavā etarahi viharati arahaṁ sammāsambuddho”ti.
mn140:5.10“Diṭṭhapubbo pana te, bhikkhu, so bhagavā;
mn140:5.11disvā ca pana jāneyyāsī”ti?
mn140:5.12“Na kho me, āvuso, diṭṭhapubbo so bhagavā;
mn140:5.13disvā cāhaṁ na jāneyyan”ti.
mn140:5.14Atha kho bhagavato etadahosi:
mn140:6.1“mamañca khvāyaṁ kulaputto uddissa pabbajito.
mn140:6.2Yannūnassāhaṁ dhammaṁ deseyyan”ti.
mn140:6.3Atha kho bhagavā āyasmantaṁ pukkusātiṁ āmantesi:
mn140:6.4“dhammaṁ te, bhikkhu, desessāmi.
mn140:6.5Taṁ suṇāhi, sādhukaṁ manasi karohi; bhāsissāmī”ti.
mn140:6.6“Evamāvuso”ti kho āyasmā pukkusāti bhagavato paccassosi.
mn140:6.7Bhagavā etadavoca:
mn140:6.8“‘Cha dhāturo ayaṁ, bhikkhu, puriso cha phassāyatano aṭṭhārasa manopavicāro caturādhiṭṭhāno;
mn140:7.1yattha ṭhitaṁ maññassavā nappavattanti, maññassave kho pana nappavattamāne muni santoti vuccati.
mn140:7.2Paññaṁ nappamajjeyya, saccamanurakkheyya, cāgamanubrūheyya, santimeva so sikkheyyā’ti—
mn140:7.3ayamuddeso dhātuvibhaṅgassa.
mn140:7.4‘Cha dhāturo ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:8.1iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ?
mn140:8.2Chayimā, bhikkhu, dhātuyo—
mn140:8.3pathavīdhātu, āpodhātu, tejodhātu, vāyodhātu, ākāsadhātu, viññāṇadhātu.
mn140:8.4‘Cha dhāturo ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:8.5iti yaṁ taṁ vuttaṁ, idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
mn140:8.6‘Cha phassāyatano ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:9.1iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ?
mn140:9.2Cakkhusamphassāyatanaṁ, sotasamphassāyatanaṁ, ghānasamphassāyatanaṁ, jivhāsamphassāyatanaṁ, kāyasamphassāyatanaṁ, manosamphassāyatanaṁ.
mn140:9.3‘Cha phassāyatano ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:9.4iti yaṁ taṁ vuttaṁ, idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
mn140:9.5‘Aṭṭhārasa manopavicāro ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:10.1iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ?
mn140:10.2Cakkhunā rūpaṁ disvā somanassaṭṭhāniyaṁ rūpaṁ upavicarati, domanassaṭṭhāniyaṁ rūpaṁ upavicarati, upekkhāṭṭhāniyaṁ rūpaṁ upavicarati;
mn140:10.3sotena saddaṁ sutvā …pe…
mn140:10.4ghānena gandhaṁ ghāyitvā …
mn140:10.5jivhāya rasaṁ sāyitvā …
mn140:10.6kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …
mn140:10.7manasā dhammaṁ viññāya somanassaṭṭhāniyaṁ dhammaṁ upavicarati, domanassaṭṭhāniyaṁ dhammaṁ upavicarati, upekkhāṭṭhāniyaṁ dhammaṁ upavicarati—
mn140:10.8iti cha somanassupavicārā, cha domanassupavicārā, cha upekkhupavicārā.
mn140:10.9‘Aṭṭhārasa manopavicāro ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:10.10iti yaṁ taṁ vuttaṁ, idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
mn140:10.11‘Caturādhiṭṭhāno ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:11.1iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ?
mn140:11.2Paññādhiṭṭhāno, saccādhiṭṭhāno, cāgādhiṭṭhāno, upasamādhiṭṭhāno.
mn140:11.3‘Caturādhiṭṭhāno ayaṁ, bhikkhu, puriso’ti—
mn140:11.4iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
mn140:11.5‘Paññaṁ nappamajjeyya, saccamanurakkheyya, cāgamanubrūheyya, santimeva so sikkheyyā’ti—
mn140:12.1iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ?
mn140:12.2Kathañca, bhikkhu, paññaṁ nappamajjati?
mn140:13.1Chayimā, bhikkhu, dhātuyo—
mn140:13.2pathavīdhātu, āpodhātu, tejodhātu, vāyodhātu, ākāsadhātu, viññāṇadhātu.
mn140:13.3Katamā ca, bhikkhu, pathavīdhātu?
mn140:14.1Pathavīdhātu siyā ajjhattikā siyā bāhirā.
mn140:14.2Katamā ca, bhikkhu, ajjhattikā pathavīdhātu?
mn140:14.3Yaṁ ajjhattaṁ paccattaṁ kakkhaḷaṁ kharigataṁ upādinnaṁ, seyyathidaṁ—
mn140:14.4kesā lomā nakhā dantā taco maṁsaṁ nhāru aṭṭhi aṭṭhimiñjaṁ vakkaṁ hadayaṁ yakanaṁ kilomakaṁ pihakaṁ papphāsaṁ antaṁ antaguṇaṁ udariyaṁ karīsaṁ, yaṁ vā panaññampi kiñci ajjhattaṁ paccattaṁ kakkhaḷaṁ kharigataṁ upādinnaṁ—
mn140:14.5ayaṁ vuccati, bhikkhu, ajjhattikā pathavīdhātu.
mn140:14.6Yā ceva kho pana ajjhattikā pathavīdhātu yā ca bāhirā pathavīdhātu pathavīdhāturevesā.
mn140:14.7‘Taṁ netaṁ mama nesohamasmi na meso attā’ti—evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
mn140:14.8Evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā pathavīdhātuyā nibbindati, pathavīdhātuyā cittaṁ virājeti.
mn140:14.9Katamā ca, bhikkhu, āpodhātu?
mn140:15.1Āpodhātu siyā ajjhattikā siyā bāhirā.
mn140:15.2Katamā ca, bhikkhu, ajjhattikā āpodhātu?
mn140:15.3Yaṁ ajjhattaṁ paccattaṁ āpo āpogataṁ upādinnaṁ seyyathidaṁ—
mn140:15.4pittaṁ semhaṁ pubbo lohitaṁ sedo medo assu vasā kheḷo siṅghāṇikā lasikā muttaṁ, yaṁ vā panaññampi kiñci ajjhattaṁ paccattaṁ āpo āpogataṁ upādinnaṁ—
mn140:15.5ayaṁ vuccati, bhikkhu, ajjhattikā āpodhātu.
mn140:15.6Yā ceva kho pana ajjhattikā āpodhātu yā ca bāhirā āpodhātu āpodhāturevesā.
mn140:15.7‘Taṁ netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti—evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
mn140:15.8Evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā āpodhātuyā nibbindati, āpodhātuyā cittaṁ virājeti.
mn140:15.9Katamā ca, bhikkhu, tejodhātu?
mn140:16.1Tejodhātu siyā ajjhattikā siyā bāhirā.
mn140:16.2Katamā ca, bhikkhu, ajjhattikā tejodhātu?
mn140:16.3Yaṁ ajjhattaṁ paccattaṁ tejo tejogataṁ upādinnaṁ, seyyathidaṁ—
mn140:16.4yena ca santappati, yena ca jīrīyati, yena ca pariḍayhati, yena ca asitapītakhāyitasāyitaṁ sammā pariṇāmaṁ gacchati, yaṁ vā panaññampi kiñci ajjhattaṁ paccattaṁ tejo tejogataṁ upādinnaṁ—
mn140:16.5ayaṁ vuccati, bhikkhu, ajjhattikā tejodhātu.
mn140:16.6Yā ceva kho pana ajjhattikā tejodhātu yā ca bāhirā tejodhātu tejodhāturevesā.
mn140:16.7‘Taṁ netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti—evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
mn140:16.8Evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā tejodhātuyā nibbindati, tejodhātuyā cittaṁ virājeti.
mn140:16.9Katamā ca, bhikkhu, vāyodhātu?
mn140:17.1Vāyodhātu siyā ajjhattikā siyā bāhirā.
mn140:17.2Katamā ca, bhikkhu, ajjhattikā vāyodhātu?
mn140:17.3Yaṁ ajjhattaṁ paccattaṁ vāyo vāyogataṁ upādinnaṁ, seyyathidaṁ—
mn140:17.4uddhaṅgamā vātā adhogamā vātā kucchisayā vātā koṭṭhāsayā vātā aṅgamaṅgānusārino vātā assāso passāso iti, yaṁ vā panaññampi kiñci ajjhattaṁ paccattaṁ vāyo vāyogataṁ upādinnaṁ—
mn140:17.5ayaṁ vuccati, bhikkhu, ajjhattikā vāyodhātu.
mn140:17.6Yā ceva kho pana ajjhattikā vāyodhātu yā ca bāhirā vāyodhātu vāyodhāturevesā.
mn140:17.7‘Taṁ netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti—evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
mn140:17.8Evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā vāyodhātuyā nibbindati, vāyodhātuyā cittaṁ virājeti.
mn140:17.9Katamā ca, bhikkhu, ākāsadhātu?
mn140:18.1Ākāsadhātu siyā ajjhattikā siyā bāhirā.
mn140:18.2Katamā ca, bhikkhu, ajjhattikā ākāsadhātu?
mn140:18.3Yaṁ ajjhattaṁ paccattaṁ ākāsaṁ ākāsagataṁ upādinnaṁ, seyyathidaṁ—
mn140:18.4