巴利《小部》· 本生

“Rajjuyā bajjha miyyāma,

papātā papatāmase;

Mā no rājā brahmadatto,

ciraṁ dukkhena mārayi”.

“Suṇohi metaṁ vacanaṁ,

passa senaṁ mahabbhayaṁ;

Devindaṁ dāni pucchāmi,

kiṁ kiccaṁ idha maññasi”.

“Aggiṁ vā dvārato dema,

gaṇhāmase vikantanaṁ;

Aññamaññaṁ vadhitvāna,

khippaṁ hissāma jīvitaṁ;

Na no sakkoti mocetuṁ,

sukheneva mahosadho”.

“Yathā kadalino sāraṁ,

anvesaṁ nādhigacchati;

Evaṁ anvesamānā naṁ,

pañhaṁ najjhagamāmase.

Yathā simbalino sāraṁ,

anvesaṁ nādhigacchati;

Evaṁ anvesamānā naṁ,

pañhaṁ najjhagamāmase.

Adese vata no vuṭṭhaṁ,

kuñjarānaṁvanodake;

Sakāse dummanussānaṁ,

bālānaṁ avijānataṁ.

Ubbedhati me hadayaṁ,

mukhañca parisussati;

Nibbutiṁ nādhigacchāmi,

aggidaḍḍhova ātape.

Kammārānaṁ yathā ukkā,

anto jhāyati no bahi;

Evampi hadayaṁ mayhaṁ,

anto jhāyati no bahi”.

Tato so paṇḍito dhīro,

atthadassī mahosadho;

Vedehaṁ dukkhitaṁ disvā,

idaṁ vacanamabravi.

“Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Ahaṁ taṁ mocayissāmi,

rāhuggahaṁva candimaṁ.

Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Ahaṁ taṁ mocayissāmi,

rāhuggahaṁva sūriyaṁ.

Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Ahaṁ taṁ mocayissāmi,

paṅke sannaṁva kuñjaraṁ.

Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Ahaṁ taṁ mocayissāmi,

peḷābaddhaṁva pannagaṁ.

Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Ahaṁ taṁ mocayissāmi,

pakkhiṁ baddhaṁva pañjare.

Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Ahaṁ taṁ mocayissāmi,

macche jālagateriva.

Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Ahaṁ taṁ mocayissāmi,

sayoggabalavāhanaṁ.

Mā tvaṁ bhāyi mahārāja,

mā tvaṁ bhāyi rathesabha;

Pañcālaṁ vāhayissāmi,

kākasenaṁva leḍḍunā.

Adu paññā kimatthiyā,

Amacco vāpi tādiso;

Yo taṁ sambādhapakkhandaṁ,

Dukkhā na parimocaye”.

“Etha māṇavā uṭṭhetha,

mukhaṁ sodhetha sandhino;

Vedeho sahamaccehi,

umaṅgena gamissati”.

Tassa taṁ vacanaṁ sutvā,

paṇḍitassānucārino;

Umaṅgadvāraṁ vivariṁsu,

yantayutte ca aggaḷe.

Purato senako yāti,

pacchato ca mahosadho;

Majjhe ca rājā vedeho,

amaccaparivārito.

Umaṅgā nikkhamitvāna,

vedeho nāvamāruhi;

Abhirūḷhañca taṁ ñatvā,

anusāsi mahosadho.

“Ayaṁ te sasuro deva,

ayaṁ sassu janādhipa;

Yathā mātu paṭipatti,

evaṁ te hotu sassuyā.

Yathāpi niyako bhātā,

Saudariyo ekamātuko;

Evaṁ pañcālacando te,

Dayitabbo rathesabha.

Ayaṁ pañcālacandī te,

rājaputtī abhicchitā;

Kāmaṁ karohi te tāya,

bhariyā te rathesabha”.

“Āruyha nāvaṁ taramāno,

kiṁ nu tīramhi tiṭṭhasi;

Kicchā muttāmha dukkhato,

yāma dāni mahosadha”.

“Nesa dhammo mahārāja,

yohaṁ senāya nāyako;

Senaṅgaṁ parihāpetvā,

attānaṁ parimocaye.

Nivesanamhi te deva,

senaṅgaṁ parihāpitaṁ;

Taṁ dinnaṁ brahmadattena,

ānayissaṁ rathesabha”.

“Appaseno mahāsenaṁ,

kathaṁ viggayha ṭhassasi;

Dubbalo balavantena,

vihaññissasi paṇḍita”.

“Appasenopi ce mantī,

mahāsenaṁ amantinaṁ;