上座部大分别（巴利原文）

Theravāda Vinaya

Mahāvibhaṅga

Nissaggiyakaṇḍa

Cīvaravagga

3. Tatiyakathinasikkhāpada

Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

Tena kho pana samayena aññatarassa bhikkhuno akālacīvaraṁ uppannaṁ hoti.

Tassa taṁ cīvaraṁ kayiramānaṁ nappahoti.

Atha kho so bhikkhu taṁ cīvaraṁ ussāpetvā punappunaṁ vimajjati.

Addasā kho bhagavā senāsanacārikaṁ āhiṇḍanto taṁ bhikkhuṁ taṁ cīvaraṁ ussāpetvā punappunaṁ vimajjantaṁ.

Disvāna yena so bhikkhu tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā taṁ bhikkhuṁ etadavoca—

“kissa tvaṁ, bhikkhu, imaṁ cīvaraṁ ussāpetvā punappunaṁ vimajjasī”ti?

“Idaṁ me, bhante, akālacīvaraṁ uppannaṁ.

Kayiramānaṁ nappahoti.

Tenāhaṁ imaṁ cīvaraṁ ussāpetvā punappunaṁ vimajjāmī”ti.

“Atthi pana te, bhikkhu, cīvarapaccāsā”ti?

“Atthi, bhagavā”ti.

Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā, bhikkhū āmantesi—

“anujānāmi, bhikkhave, akālacīvaraṁ paṭiggahetvā cīvarapaccāsā nikkhipitun”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhū—“bhagavatā anuññātaṁ akālacīvaraṁ paṭiggahetvā cīvarapaccāsā nikkhipitun”ti akālacīvarāni paṭiggahetvā atirekamāsaṁ nikkhipanti.

Tāni cīvarāni cīvaravaṁse bhaṇḍikābaddhāni tiṭṭhanti.

Addasā kho āyasmā ānando senāsanacārikaṁ āhiṇḍanto tāni cīvarāni cīvaravaṁse bhaṇḍikābaddhāni tiṭṭhante.

Disvāna bhikkhū āmantesi—

“kassimāni, āvuso, cīvarāni cīvaravaṁse bhaṇḍikābaddhāni tiṭṭhantī”ti?

“Amhākaṁ, āvuso, akālacīvarāni cīvarapaccāsā nikkhittānī”ti.

“Kīvaciraṁ panāvuso, imāni cīvarāni nikkhittānī”ti?

“Atirekamāsaṁ, āvuso”ti.

Āyasmā ānando ujjhāyati khiyyati vipāceti—

“kathañhi nāma bhikkhū akālacīvaraṁ paṭiggahetvā atirekamāsaṁ nikkhipissantī”ti.

Atha kho āyasmā ānando te bhikkhū anekapariyāyena vigarahitvā bhagavato etamatthaṁ ārocesi …pe…

“saccaṁ kira, bhikkhave, bhikkhū akālacīvaraṁ paṭiggahetvā atirekamāsaṁ nikkhipantī”ti?

“Saccaṁ, bhagavā”ti.

Vigarahi buddho bhagavā …pe…

kathañhi nāma te, bhikkhave, moghapurisā akālacīvaraṁ paṭiggahetvā atirekamāsaṁ nikkhipissanti.

Netaṁ, bhikkhave, appasannānaṁ vā pasādāya …pe…

evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha—

“Niṭṭhitacīvarasmiṁ bhikkhunā ubbhatasmiṁ kathine bhikkhuno paneva akālacīvaraṁ uppajjeyya, ākaṅkhamānena bhikkhunā paṭiggahetabbaṁ.

Paṭiggahetvā khippameva kāretabbaṁ.

No cassa pāripūri, māsaparamaṁ tena bhikkhunā taṁ cīvaraṁ nikkhipitabbaṁ ūnassa pāripūriyā satiyā paccāsāya.

Tato ce uttari nikkhipeyya, satiyāpi paccāsāya, nissaggiyaṁ pācittiyan”ti.

Niṭṭhitacīvarasminti

bhikkhuno cīvaraṁ kataṁ vā hoti naṭṭhaṁ vā vinaṭṭhaṁ vā daḍḍhaṁ vā cīvarāsā vā upacchinnā.

Ubbhatasmiṁ kathineti

aṭṭhannaṁ mātikānaṁ aññatarāya mātikāya ubbhataṁ hoti, saṅghena vā antarā ubbhataṁ hoti.

Akālacīvaraṁ nāma

anatthate kathine ekādasamāse uppannaṁ,

atthate kathine sattamāse uppannaṁ,

kālepi ādissa dinnaṁ, etaṁ akālacīvaraṁ nāma.

Uppajjeyyāti

uppajjeyya saṅghato vā gaṇato vā ñātito vā mittato vā paṁsukūlaṁ vā attano vā dhanena.

Ākaṅkhamānenāti

icchamānena paṭiggahetabbaṁ.

Paṭiggahetvā khippameva kāretabbanti

dasāhā kāretabbaṁ.

No cassa pāripūrīti

kayiramānaṁ nappahoti.

Māsaparamaṁ tena bhikkhunā taṁ cīvaraṁ nikkhipitabbanti

māsaparamatā nikkhipitabbaṁ.

Ūnassa pāripūriyāti

ūnassa pāripūratthāya.

Satiyā paccāsāyāti

paccāsā hoti saṅghato vā gaṇato vā ñātito vā mittato vā paṁsukūlaṁ vā attano vā dhanena.

Tato ce uttari nikkhipeyya satiyāpi paccāsāyāti

tadahuppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, dasāhā kāretabbaṁ.

Dvīhuppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, dasāhā kāretabbaṁ.

Tīhuppanne mūlacīvare …pe…

catūhuppanne …

pañcāhuppanne …

chāhuppanne …

sattāhuppanne …

aṭṭhāhuppanne …

navāhuppanne …

dasāhuppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, dasāhā kāretabbaṁ.

Ekādase uppanne …pe…

dvādase uppanne …

terase uppanne …

cuddase uppanne …

pannarase uppanne …

soḷase uppanne …

sattarase uppanne …

aṭṭhārase uppanne …

ekūnavīse uppanne …

vīse uppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, dasāhā kāretabbaṁ.

Ekavīse uppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, navāhā kāretabbaṁ.

Dvāvīse uppanne …pe…

tevīse uppanne …

catuvīse uppanne …

pañcavīse uppanne …

chabbīse uppanne …

sattavīse uppanne …

aṭṭhavīse uppanne …

ekūnatiṁse uppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, ekāhaṁ kāretabbaṁ …

tiṁse uppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, tadaheva adhiṭṭhātabbaṁ vikappetabbaṁ vissajjetabbaṁ.

No ce adhiṭṭheyya vā vikappeyya vā vissajjeyya vā, ekatiṁse aruṇuggamane nissaggiyaṁ hoti.

Nissajjitabbaṁ saṅghassa vā gaṇassa vā puggalassa vā.

Evañca pana, bhikkhave, nissajjitabbaṁ.

…pe…

idaṁ me, bhante, akālacīvaraṁ māsātikkantaṁ nissaggiyaṁ,

imāhaṁ saṅghassa nissajjāmīti …pe…

dadeyyāti …pe…

dadeyyunti …pe…

āyasmato dammīti.

Visabhāge uppanne mūlacīvare paccāsācīvaraṁ uppajjati, rattiyo ca sesā honti, na akāmā kāretabbaṁ.

Māsātikkante atikkantasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.

Māsātikkante vematiko nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.

Māsātikkante anatikkantasaññī nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.

Anadhiṭṭhite adhiṭṭhitasaññī …pe…

avikappite vikappitasaññī …

avissajjite vissajjitasaññī …

anaṭṭhe naṭṭhasaññī …

avinaṭṭhe vinaṭṭhasaññī …

adaḍḍhe daḍḍhasaññī …

avilutte viluttasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.

Nissaggiyaṁ cīvaraṁ anissajjitvā paribhuñjati, āpatti dukkaṭassa.

Māsānatikkante atikkantasaññī, āpatti dukkaṭassa.

Māsānatikkante vematiko, āpatti dukkaṭassa.

Māsānatikkante anatikkantasaññī, anāpatti.

Anāpatti—

antomāse adhiṭṭheti, vikappeti, vissajjeti, nassati, vinassati, ḍayhati, acchinditvā gaṇhanti, vissāsaṁ gaṇhanti,

ummattakassa,