巴利《小部》· 本生

Dve yamā gaṇḍā ure sujātā,

Suvaṇṇatindukanibhā pabhassarā.

Mukhañca tassa bhusadassaneyyaṁ,

Kaṇṇesu lambanti ca kuñcitaggā;

Te jotare carato māṇavassa,

Suttañca yaṁ saṁyamanaṁ jaṭānaṁ.

Aññā ca tassa saṁyamāni catasso,

Nīlā pītā lohitikā ca setā;

Tā piṁsare carato māṇavassa,

Tiriṭisaṅghāriva pāvusamhi.

Na mikhalaṁ muñjamayaṁ dhāreti,

Na santhare no pana pabbajassa;

Tā jotare jaghanantare vilaggā,

Sateratā vijjurivantalikkhe.

Akhīlakāni ca avaṇṭakāni,

Heṭṭhā nabhyā kaṭisamohitāni;

Aghaṭṭitā niccakīḷaṁ karonti,

Haṁ tāta kiṁrukkhaphalāni tāni.

Jaṭā ca tassa bhusadassaneyyā,

Parosataṁ vellitaggā sugandhā;

Dvedhā siro sādhu vibhattarūpo,

Aho nu kho mayha tathā jaṭāssu.

Yadā ca so pakirati tā jaṭāyo,

Vaṇṇena gandhena upetarūpā;

Nīluppalaṁ vātasameritaṁva,

Tatheva saṁvāti panassamo ayaṁ.

Paṅko ca tassa bhusadassaneyyo,

Netādiso yādiso mayhaṁ kāye;

So vāyatī erito mālutena,

Vanaṁ yathā aggagimhe suphullaṁ.

Nihanti so rukkhaphalaṁ pathabyā,

Sucittarūpaṁ ruciraṁ dassaneyyaṁ;

Khittañca tassa punareti hatthaṁ,

Haṁ tāta kiṁrukkhaphalaṁ nu kho taṁ.

Dantā ca tassa bhusadassaneyyā,

Suddhā samā saṅkhavarūpapannā;

Mano pasādenti vivariyamānā,

Na hi nūna so sākamakhādi tehi.

Akakkasaṁ aggaḷitaṁ muhuṁ muduṁ,

Ujuṁ anuddhataṁ acapalamassa bhāsitaṁ;

Rudaṁ manuññaṁ karavīkasussaraṁ,

Hadayaṅgamaṁ rañjayateva me mano.

Bindussaro nātivisaṭṭhavākyo,

Na nūna sajjhāyamatippayutto;

Icchāmi bho taṁ punadeva daṭṭhuṁ,

Mitto hi me māṇavohu puratthā.

Susandhi sabbattha vimaṭṭhimaṁ vaṇaṁ,

Puthū sujātaṁ kharapattasannitaṁ;

Teneva maṁ uttariyāna māṇavo,

Vivaritaṁ ūruṁ jaghanena piḷayi.

Tapanti ābhanti virocare ca,

Sateratā vijjurivantalikkhe;

Bāhā mudū añjanalomasādisā,

Vicitravaṭṭaṅgulikāssa sobhare.

Akakkasaṅgo na ca dīghalomo,

Nakhāssa dīghā api lohitaggā;

Mudūhi bāhāhi palissajanto,

Kalyāṇarūpo ramayaṁ upaṭṭhahi.

Dumassa tūlūpanibhā pabhassarā,

Suvaṇṇakambutalavaṭṭasucchavi;

Hatthā mudū tehi maṁ samphusitvā,

Ito gato tena maṁ dahanti tāta.

Na nūna so khārividhaṁ ahāsi,

Na nūna so kaṭṭhāni sayaṁ abhañji;

Na nūna so hanti dume kuṭhāriyā,

Na hissa hatthesu khilāni atthi.

Accho ca kho tassa vaṇaṁ akāsi,

So maṁbravi sukhitaṁ maṁ karohi;

Tāhaṁ kariṁ tena mamāsi sokhyaṁ,

So cabravi ‘sukhitosmī’ti brahme.

Ayañca te māluvapaṇṇasanthatā,

Vikiṇṇarūpāva mayā ca tena ca;

Kilantarūpā udake ramitvā,

Punappunaṁ paṇṇakuṭiṁ vajāma.

Na majja mantā paṭibhanti tāta,

Na aggihuttaṁ napi yaññatantaṁ;

Na cāpi te mūlaphalāni bhuñje,

Yāva na passāmi taṁ brahmacāriṁ.

Addhā pajānāsi tuvampi tāta,

Yassaṁ disaṁ vasate brahmacārī;

Taṁ maṁ disaṁ pāpaya tāta khippaṁ,

Mā te ahaṁ amarimassamamhi.

Vicitraphullaṁ hi vanaṁ sutaṁ mayā,

Dijābhighuṭṭhaṁ dijasaṅghasevitaṁ;

Taṁ maṁ vanaṁ pāpaya tāta khippaṁ,

Purā te pāṇaṁ vijahāmi assame”.

“Imasmāhaṁ jotirase vanamhi,

Gandhabbadevaccharasaṅghasevite;

Isīnamāvāse sanantanamhi,

Netādisaṁ aratiṁ pāpuṇetha.

Bhavanti mittāni atho na honti,

Ñātīsu mittesu karonti pemaṁ;

Ayañca jammo kissa vā niviṭṭho,

Yo neva jānāti kutomhi āgato.

Saṁvāsena hi mittāni,

sandhīyanti punappunaṁ;

Sveva mitto asaṅgantu,

asaṁvāsena jīrati.

Sace tuvaṁ dakkhasi brahmacāriṁ,

Sace tuvaṁ sallape brahmacārinā;

Sampannasassaṁva mahodakena,

Tapoguṇaṁ khippamimaṁ pahissasi.

Punapi ce dakkhasi brahmacāriṁ,

Punapi ce sallape brahmacārinā;

Sampannasassaṁva mahodakena,

Usmāgataṁ khippamimaṁ pahissasi.

Bhūtāni hetāni caranti tāta,

Virūparūpena manussaloke;

Na tāni sevetha naro sapañño,

Āsajja naṁ nassati brahmacārī”ti.

Niḷinikājātakaṁ paṭhamaṁ.