巴利《小部》· 本生

Mātā pitā ca bhātā ca,

bhaginī ñātibandhavā;

Sabbe jeṭṭhassa te bhārā,

evaṁ jānāhi bhāradha.

Ādiyitvā garuṁ bhāraṁ,

nāviko viya ussahe;

Dhammañca nappamajjāmi,

jeṭṭho casmi rathesabha”.

“Adhigamā tame ñāṇaṁ,

Jālaṁva jātavedato;

Evameva no bhavaṁ dhammaṁ,

Kosiyo pavidaṁsayi.

Yathā udayamādicco,

Vāsudevo pabhaṅkaro;

Pāṇīnaṁ pavidaṁseti,

Rūpaṁ kalyāṇapāpakaṁ;

Evameva no bhavaṁ dhammaṁ,

Kosiyo pavidaṁsayi”.

“Evaṁ me yācamānassa,

añjaliṁ nāvabujjhatha;

Tava paddhacaro hessaṁ,

vuṭṭhito paricārako”.

“Addhā nanda vijānāsi,

Saddhammaṁ sabbhi desitaṁ;

Ariyo ariyasamācāro,

Bāḷhaṁ tvaṁ mama ruccasi.

Bhavantaṁ vadāmi bhotiñca,

suṇātha vacanaṁ mama;

Nāyaṁ bhāro bhāramato,

ahu mayhaṁ kudācanaṁ.

Taṁ maṁ upaṭṭhitaṁ santaṁ,

mātāpitusukhāvahaṁ;

Nando ajjhāvaraṁ katvā,

upaṭṭhānāya yācati.

Yo ve icchati kāmena,

santānaṁ brahmacārinaṁ;

Nandaṁ vo varatha eko,

kaṁ nando upatiṭṭhatu”.

“Tayā tāta anuññātā,

soṇa taṁ nissitā mayaṁ;

Upaghātuṁ labhe nandaṁ,

muddhani brahmacārinaṁ.

Assatthasseva taruṇaṁ,

pavāḷaṁ māluteritaṁ;

Cirassaṁ nandaṁ disvāna,

hadayaṁ me pavedhati.

Yadā suttāpi supine,

nandaṁ passāmi āgataṁ;

Udaggā sumanā homi,

nando no āgato ayaṁ.

Yadā ca paṭibujjhitvā,

nandaṁ passāmi nāgataṁ;

Bhiyyo āvisatī soko,

domanassañcanappakaṁ.

Sāhaṁ ajja cirassampi,

nandaṁ passāmi āgataṁ;

Bhattucca mayhañca piyo,

nando no pāvisī gharaṁ.

Pitupi nando suppiyo,

Yaṁ nando nappavase gharā;

Labhatū tāta nando taṁ,

Maṁ nando upatiṭṭhatu”.

“Anukampikā patiṭṭhā ca,

pubbe rasadadī ca no;

Maggo saggassa lokassa,

mātā taṁ varate ise.

Pubbe rasadadī gottī,

mātā puññūpasaṁhitā;

Maggo saggassa lokassa,

mātā taṁ varate ise”.

“Ākaṅkhamānā puttaphalaṁ,

devatāya namassati;

Nakkhattāni ca pucchati,

utusaṁvaccharāni ca.

Tassā utumhi nhātāya,

hoti gabbhassa vokkamo;

Tena dohaḷinī hoti,

suhadā tena vuccati.

Saṁvaccharaṁ vā ūnaṁ vā,

pariharitvā vijāyati;

Tena sā janayantīti,

janetti tena vuccati.

Thanakhīrena gītena,

aṅgapāvuraṇena ca;

Rodantaṁ puttaṁ toseti,

tosentī tena vuccati.

Tato vātātape ghore,

mamaṁ katvā udikkhati;

Dārakaṁ appajānantaṁ,

posentī tena vuccati.

Yañca mātudhanaṁ hoti,

yañca hoti pituddhanaṁ;

Ubhayampetassa gopeti,

api puttassa no siyā.

Evaṁ putta aduṁ putta,

iti mātā vihaññati;

Pamattaṁ paradāresu,

nisīthe pattayobbane;

Sāyaṁ puttaṁ anāyantaṁ,

iti mātā vihaññati.

Evaṁ kicchā bhato poso,

mātu aparicārako;

Mātari micchā caritvāna,

nirayaṁ sopapajjati.

Evaṁ kicchā bhato poso,

pitu aparicārako;

Pitari micchā caritvāna,

nirayaṁ sopapajjati.

Dhanāpi dhanakāmānaṁ,

Nassati iti me sutaṁ;

Mātaraṁ aparicaritvāna,

Kicchaṁ vā so nigacchati.

Dhanāpi dhanakāmānaṁ,

Nassati iti me sutaṁ;

Pitaraṁ aparicaritvāna,

Kicchaṁ vā so nigacchati.

Ānando ca pamodo ca,

sadā hasitakīḷitaṁ;

Mātaraṁ paricaritvāna,

labbhametaṁ vijānato.