上座部大分别（巴利原文）

bhaṇḍaṁ araññe catūhi ṭhānehi nikkhittaṁ hoti— bhūmaṭṭhaṁ, thalaṭṭhaṁ, ākāsaṭṭhaṁ, vehāsaṭṭhaṁ.

Araññaṭṭhaṁ bhaṇḍaṁ avaharissāmīti theyyacitto dutiyaṁ vā pariyesati gacchati vā, āpatti dukkaṭassa.

Āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Tattha jātakaṁ kaṭṭhaṁ vā lataṁ vā tiṇaṁ vā pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Udakaṁ nāma

bhājanagataṁ vā hoti pokkharaṇiyā vā taḷāke vā.

Theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Attano bhājanaṁ pavesetvā pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ udakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Attano bhājanagataṁ karoti, āpatti pārājikassa.

Mariyādaṁ bhindati, āpatti dukkaṭassa.

Mariyādaṁ bhinditvā pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ udakaṁ nikkhāmeti, āpatti pārājikassa.

Atirekamāsakaṁ vā ūnapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ udakaṁ nikkhāmeti, āpatti thullaccayassa.

Māsakaṁ vā ūnamāsakaṁ vā agghanakaṁ udakaṁ nikkhāmeti, āpatti dukkaṭassa.

Dantapoṇaṁ nāma

chinnaṁ vā acchinnaṁ vā.

Pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Vanappati nāma

yo manussānaṁ pariggahito hoti rukkho paribhogo.

Theyyacitto chindati, pahāre pahāre āpatti dukkaṭassa.

Ekaṁ pahāraṁ anāgate, āpatti thullaccayassa.

Tasmiṁ pahāre āgate, āpatti pārājikassa.

Haraṇakaṁ nāma

aññassa haraṇakaṁ bhaṇḍaṁ.

Theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Sahabhaṇḍahārakaṁ padasā nessāmīti paṭhamaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti thullaccayassa.

Dutiyaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti pārājikassa.

Patitaṁ bhaṇḍaṁ gahessāmīti pātāpeti, āpatti dukkaṭassa.

Patitaṁ bhaṇḍaṁ pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Upanidhi nāma

upanikkhittaṁ bhaṇḍaṁ.

Dehi me bhaṇḍanti vuccamāno nāhaṁ gaṇhāmīti bhaṇati, āpatti dukkaṭassa.

Sāmikassa vimatiṁ uppādeti, āpatti thullaccayassa.

Sāmiko na mayhaṁ dassatīti dhuraṁ nikkhipati, āpatti pārājikassa.

Dhammaṁ caranto sāmikaṁ parājeti, āpatti pārājikassa.

Dhammaṁ caranto parajjati, āpatti thullaccayassa.

Suṅkaghātaṁ nāma

raññā ṭhapitaṁ hoti pabbatakhaṇḍe vā nadītitthe vā gāmadvāre vā—

“atra paviṭṭhassa suṅkaṁ gaṇhantū”ti.

Tatra pavisitvā rājaggaṁ bhaṇḍaṁ pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Paṭhamaṁ pādaṁ suṅkaghātaṁ atikkāmeti, āpatti thullaccayassa.

Dutiyaṁ pādaṁ atikkāmeti, āpatti pārājikassa.

Antosuṅkaghāte ṭhito bahisuṅkaghātaṁ pāteti, āpatti pārājikassa.

Suṅkaṁ pariharati, āpatti dukkaṭassa.

Pāṇo nāma

manussapāṇo vuccati.

Theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Padasā nessāmīti paṭhamaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti thullaccayassa.

Dutiyaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti pārājikassa.

Apadaṁ nāma

ahi macchā.

Pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Dvipadaṁ nāma

manussā, pakkhajātā.

Theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Padasā nessāmīti paṭhamaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti thullaccayassa.

Dutiyaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti pārājikassa.

Catuppadaṁ nāma—

hatthī assā oṭṭhā goṇā gadrabhā pasukā.

Theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Padasā nessāmīti paṭhamaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti thullaccayassa.

Dutiyaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti thullaccayassa.

Tatiyaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti thullaccayassa.

Catutthaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti pārājikassa.

Bahuppadaṁ nāma—

vicchikā satapadī uccāliṅgapāṇakā.

Pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Padasā nessāmīti saṅkāmeti, pade pade āpatti thullaccayassa.

Pacchimaṁ pādaṁ saṅkāmeti, āpatti pārājikassa.

Ocarako nāma

bhaṇḍaṁ ocaritvā

ācikkhati—“itthannāmaṁ bhaṇḍaṁ avaharā”ti, āpatti dukkaṭassa.

So taṁ bhaṇḍaṁ avaharati, āpatti ubhinnaṁ pārājikassa.

Oṇirakkho nāma

āhaṭaṁ bhaṇḍaṁ gopento

pañcamāsakaṁ vā atirekapañcamāsakaṁ vā agghanakaṁ theyyacitto āmasati, āpatti dukkaṭassa.

Phandāpeti, āpatti thullaccayassa.

Ṭhānā cāveti, āpatti pārājikassa.

Saṁvidāvahāro nāma

sambahulā saṁvidahitvā

eko bhaṇḍaṁ avaharati, āpatti sabbesaṁ pārājikassa.

Saṅketakammaṁ nāma

saṅketaṁ karoti— “purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā rattiṁ vā divā vā

tena saṅketena taṁ bhaṇḍaṁ avaharā”ti, āpatti dukkaṭassa.

Tena saṅketena taṁ bhaṇḍaṁ avaharati, āpatti ubhinnaṁ pārājikassa.

Taṁ saṅketaṁ pure vā pacchā vā taṁ bhaṇḍaṁ avaharati, mūlaṭṭhassa anāpatti.

Avahārakassa āpatti pārājikassa.

Nimittakammaṁ nāma

nimittaṁ karoti.

Akkhiṁ vā nikhaṇissāmi bhamukaṁ vā ukkhipissāmi sīsaṁ vā ukkhipissāmi, tena nimittena taṁ bhaṇḍaṁ avaharāti, āpatti dukkaṭassa.

Tena nimittena taṁ bhaṇḍaṁ avaharati, āpatti ubhinnaṁ pārājikassa.

Taṁ nimittaṁ pure vā pacchā vā taṁ bhaṇḍaṁ avaharati, mūlaṭṭhassa anāpatti.

Avahārakassa āpatti pārājikassa.

Bhikkhu bhikkhuṁ āṇāpeti—

“itthannāmaṁ bhaṇḍaṁ avaharā”ti, āpatti dukkaṭassa.

So taṁ maññamāno taṁ avaharati, āpatti ubhinnaṁ pārājikassa.

Bhikkhu bhikkhuṁ āṇāpeti—