上座部大分别（巴利原文）

Theravāda Vinaya

Mahāvibhaṅga

Saṅghādisesakaṇḍa

8. Duṭṭhadosasikkhāpada

Tena samayena buddho bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.

Tena kho pana samayena āyasmatā dabbena mallaputtena jātiyā sattavassena arahattaṁ sacchikataṁ hoti.

Yaṁ kiñci sāvakena pattabbaṁ sabbaṁ tena anuppattaṁ hoti.

Natthi cassa kiñci uttari karaṇīyaṁ, katassa vā paticayo.

Atha kho āyasmato dabbassa mallaputtassa rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi—

“mayā kho jātiyā sattavassena arahattaṁ sacchikataṁ.

Yaṁ kiñci sāvakena pattabbaṁ sabbaṁ mayā anuppattaṁ.

Natthi ca me kiñci uttari karaṇīyaṁ, katassa vā paticayo.

Kiṁ nu kho ahaṁ saṅghassa veyyāvaccaṁ kareyyan”ti?

Atha kho āyasmato dabbassa mallaputtassa etadahosi—

“yannūnāhaṁ saṅghassa senāsanañca paññapeyyaṁ bhattāni ca uddiseyyan”ti.

Atha kho āyasmā dabbo mallaputto sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.

Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā dabbo mallaputto bhagavantaṁ etadavoca—

“idha mayhaṁ, bhante, rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi mayā kho jātiyā sattavassena arahattaṁ sacchikataṁ, yaṁ kiñci sāvakena pattabbaṁ, sabbaṁ mayā anupattaṁ, natthi ca me kiñci uttari karaṇīyaṁ, katassa vā paticayo, kiṁ nu kho ahaṁ saṅghassa veyyāvaccaṁ kareyyanti.

Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi—

‘yannūnāhaṁ saṅghassa senāsanañca paññapeyyaṁ bhattāni ca uddiseyyan’ti.

Icchāmahaṁ, bhante, saṅghassa senāsanañca paññapetuṁ bhattāni ca uddisitun”ti.

“Sādhu sādhu, dabba.

Tena hi tvaṁ, dabba, saṅghassa senāsanañca paññapehi bhattāni ca uddisā”ti.

“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā dabbo mallaputto bhagavato paccassosi.

Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi—

“tena hi, bhikkhave, saṅgho dabbaṁ mallaputtaṁ senāsanapaññāpakañca bhattuddesakañca sammannatu.

Evañca pana, bhikkhave, sammannitabbo.

Paṭhamaṁ dabbo mallaputto yācitabbo.

Yācitvā byattena bhikkhunā paṭibalena saṅgho ñāpetabbo—

‘Suṇātu me, bhante, saṅgho.

Yadi saṅghassa pattakallaṁ saṅgho āyasmantaṁ dabbaṁ mallaputtaṁ senāsanapaññāpakañca bhattuddesakañca sammanneyya.

Esā ñatti.

Suṇātu me, bhante, saṅgho.

Saṅgho āyasmantaṁ dabbaṁ mallaputtaṁ senāsanapaññāpakañca bhattuddesakañca sammannati.

Yassāyasmato khamati āyasmato dabbassa mallaputtassa senāsanapaññāpakassa ca bhattuddesakassa ca sammuti, so tuṇhassa;

yassa nakkhamati, so bhāseyya.

Sammato saṅghena āyasmā dabbo mallaputto senāsanapaññāpako ca bhattuddesako ca.

Khamati saṅghassa, tasmā tuṇhī,

evametaṁ dhārayāmī’”ti.

Sammato ca panāyasmā dabbo mallaputto sabhāgānaṁ bhikkhūnaṁ ekajjhaṁ senāsanaṁ paññapeti.

Ye te bhikkhū suttantikā tesaṁ ekajjhaṁ senāsanaṁ paññapeti—

“te aññamaññaṁ suttantaṁ saṅgāyissantī”ti.

Ye te bhikkhū vinayadharā tesaṁ ekajjhaṁ senāsanaṁ paññapeti—

“te aññamaññaṁ vinayaṁ vinicchinissantī”ti.

Ye te bhikkhū dhammakathikā tesaṁ ekajjhaṁ senāsanaṁ paññapeti—

“te aññamaññaṁ dhammaṁ sākacchissantī”ti.

Ye te bhikkhū jhāyino tesaṁ ekajjhaṁ senāsanaṁ paññapeti—

“te aññamaññaṁ na byābādhissantī”ti.

Ye te bhikkhū tiracchānakathikā kāyadaḷhibahulā viharanti tesampi ekajjhaṁ senāsanaṁ paññapeti—

“imāyapime āyasmanto ratiyā acchissantī”ti.

Yepi te bhikkhū vikāle āgacchanti tesampi tejodhātuṁ samāpajjitvā teneva ālokena senāsanaṁ paññapeti.

Apisu bhikkhū sañcicca vikāle āgacchanti—

“mayaṁ āyasmato dabbassa mallaputtassa iddhipāṭihāriyaṁ passissāmā”ti.

Te āyasmantaṁ dabbaṁ mallaputtaṁ upasaṅkamitvā evaṁ vadanti—

“amhākaṁ, āvuso dabba, senāsanaṁ paññapehī”ti.

Te āyasmā dabbo mallaputto evaṁ vadeti—

“katthāyasmantā icchanti, kattha paññapemī”ti?

Te sañcicca dūre apadisanti—

“amhākaṁ, āvuso dabba, gijjhakūṭe pabbate senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, corapapāte senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, isigilipasse kāḷasilāyaṁ senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, vebhārapasse sattapaṇṇiguhāyaṁ senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, sītavane sappasoṇḍikapabbhāre senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, gotamakakandarāyaṁ senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, tindukakandarāyaṁ senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, tapodakandarāyaṁ senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, tapodārāme senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, jīvakambavane senāsanaṁ paññapehi.

Amhākaṁ, āvuso, maddakucchismiṁ migadāye senāsanaṁ paññapehī”ti.

Tesaṁ āyasmā dabbo mallaputto tejodhātuṁ samāpajjitvā aṅguliyā jalamānāya purato purato gacchati.

Tepi teneva ālokena āyasmato dabbassa mallaputtassa piṭṭhito piṭṭhito gacchanti.

Tesaṁ āyasmā dabbo mallaputto evaṁ senāsanaṁ paññapeti—

“ayaṁ mañco, idaṁ pīṭhaṁ, ayaṁ bhisi, idaṁ bibbohanaṁ, idaṁ vaccaṭṭhānaṁ, idaṁ passāvaṭṭhānaṁ, idaṁ pānīyaṁ, idaṁ paribhojanīyaṁ, ayaṁ kattaradaṇḍo,

idaṁ saṅghassa katikasaṇṭhānaṁ, imaṁ kālaṁ pavisitabbaṁ, imaṁ kālaṁ nikkhamitabban”ti.

Tesaṁ āyasmā dabbo mallaputto evaṁ senāsanaṁ paññapetvā punadeva veḷuvanaṁ paccāgacchati.

Tena kho pana samayena mettiyabhūmajakā bhikkhū navakā ceva honti appapuññā ca.

Yāni saṅghassa lāmakāni senāsanāni tāni tesaṁ pāpuṇanti lāmakāni ca bhattāni.

Tena kho pana samayena rājagahe manussā icchanti therānaṁ bhikkhūnaṁ abhisaṅkhārikaṁ piṇḍapātaṁ dātuṁ sappimpi telampi uttaribhaṅgampi.

Mettiyabhūmajakānaṁ pana bhikkhūnaṁ pākatikaṁ denti yathārandhaṁ kaṇājakaṁ bilaṅgadutiyaṁ.

Te pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkantā there bhikkhū pucchanti—

“tumhākaṁ, āvuso, bhattagge kiṁ ahosi? Tumhākaṁ, āvuso, bhattagge kiṁ ahosī”ti?

Ekacce therā evaṁ vadanti—

“amhākaṁ, āvuso, sappi ahosi telaṁ ahosi uttaribhaṅgaṁ ahosī”ti.

Mettiyabhūmajakā pana bhikkhū evaṁ vadanti—

“amhākaṁ, āvuso, na kiñci ahosi, pākatikaṁ yathārandhaṁ kaṇājakaṁ bilaṅgadutiyan”ti.

Tena kho pana samayena kalyāṇabhattiko gahapati saṅghassa catukkabhattaṁ deti niccabhattaṁ.

So bhattagge saputtadāro upatiṭṭhitvā parivisati.

Aññe odanena pucchanti, aññe sūpena pucchanti, aññe telena pucchanti, aññe uttaribhaṅgena pucchanti.

Tena kho pana samayena kalyāṇabhattikassa gahapatino bhattaṁ svātanāya mettiyabhūmajakānaṁ bhikkhūnaṁ uddiṭṭhaṁ hoti.

Atha kho kalyāṇabhattiko gahapati ārāmaṁ agamāsi kenacideva karaṇīyena.

So yenāyasmā dabbo mallaputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ dabbaṁ mallaputtaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.

Ekamantaṁ nisinnaṁ kho kalyāṇabhattikaṁ gahapatiṁ āyasmā dabbo mallaputto dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi.

Atha kho kalyāṇabhattiko gahapati āyasmatā dabbena mallaputtena dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṁsito āyasmantaṁ dabbaṁ mallaputtaṁ etadavoca—

“kassa, bhante, amhākaṁ ghare svātanāya bhattaṁ uddiṭṭhan”ti?

“Mettiyabhūmajakānaṁ kho, gahapati, bhikkhūnaṁ tumhākaṁ ghare svātanāya bhattaṁ uddiṭṭhan”ti.

Atha kho kalyāṇabhattiko gahapati anattamano ahosi—

“kathañhi nāma pāpabhikkhū amhākaṁ ghare bhuñjissantī”ti.

Gharaṁ gantvā dāsiṁ āṇāpesi—

“ye, je, sve bhattikā āgacchanti te koṭṭhake āsanaṁ paññapetvā kaṇājakena bilaṅgadutiyena parivisā”ti.

“Evaṁ, ayyā”ti kho sā dāsī kalyāṇabhattikassa gahapatino paccassosi.

Atha kho mettiyabhūmajakā bhikkhū—

“hiyyo kho, āvuso, amhākaṁ kalyāṇabhattikassa gahapatino bhattaṁ uddiṭṭhaṁ,

sve amhe kalyāṇabhattiko gahapati saputtadāro upatiṭṭhitvā parivisissati;

aññe odanena pucchissanti, aññe sūpena pucchissanti, aññe telena pucchissanti, aññe uttaribhaṅgena pucchissantī”ti.

Te teneva somanassena na cittarūpaṁ rattiyā supiṁsu.

Atha kho mettiyabhūmajakā bhikkhū pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaraṁ ādāya yena kalyāṇabhattikassa gahapatino nivesanaṁ tenupasaṅkamiṁsu.

Addasā kho sā dāsī mettiyabhūmajake bhikkhū dūratova āgacchante. Disvāna koṭṭhake āsanaṁ paññapetvā mettiyabhūmajake bhikkhū etadavoca—

“nisīdatha, bhante”ti.

Atha kho mettiyabhūmajakānaṁ bhikkhūnaṁ etadahosi—

“nissaṁsayaṁ kho na tāva bhattaṁ siddhaṁ bhavissati. Yathā mayaṁ koṭṭhake nisīdeyyāmā”ti.

Atha kho sā dāsī kaṇājakena bilaṅgadutiyena upagacchi—

“bhuñjatha, bhante”ti.

“Mayaṁ kho, bhagini, niccabhattikā”ti.

“Jānāmi, ayyā, niccabhattikāti.

Api cāhaṁ hiyyova gahapatinā āṇattā— ‘ye, je, sve bhattikā āgacchanti te koṭṭhake āsanaṁ paññapetvā kaṇājakena bilaṅgadutiyena parivisā’ti.

Bhuñjatha, bhante”ti.

Atha kho mettiyabhūmajakā bhikkhū—

“hiyyo kho, āvuso, kalyāṇabhattiko gahapati ārāmaṁ agamāsi dabbassa mallaputtassa santike.

Nissaṁsayaṁ kho mayaṁ dabbena mallaputtena gahapatino antare paribhinnā”ti.

Te teneva domanassena na cittarūpaṁ bhuñjiṁsu.