上座部大分别（巴利原文）

“Saccaṁ, bhagavā”ti.

Vigarahi buddho bhagavā …pe…

evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha—

“Bhikkhu paneva aññataraṁ gāmaṁ vā nigamaṁ vā upanissāya viharati kuladūsako pāpasamācāro. Tassa kho pāpakā samācārā dissanti ceva suyyanti ca, kulāni ca tena duṭṭhāni dissanti ceva suyyanti ca.

So bhikkhu bhikkhūhi evamassa vacanīyo—

‘āyasmā kho kuladūsako pāpasamācāro, āyasmato kho pāpakā samācārā dissanti ceva suyyanti ca, kulāni cāyasmatā duṭṭhāni dissanti ceva suyyanti ca. Pakkamatāyasmā imamhā āvāsā. Alaṁ te idha vāsenā’ti.

Evañca so bhikkhu bhikkhūhi vuccamāno te bhikkhū evaṁ vadeyya—

‘chandagāmino ca bhikkhū dosagāmino ca bhikkhū mohagāmino ca bhikkhū bhayagāmino ca bhikkhū tādisikāya āpattiyā ekaccaṁ pabbājenti ekaccaṁ na pabbājentī’ti,

so bhikkhu bhikkhūhi evamassa vacanīyo—

‘māyasmā evaṁ avaca. Na ca bhikkhū chandagāmino. Na ca bhikkhū dosagāmino. Na ca bhikkhū mohagāmino. Na ca bhikkhū bhayagāmino.

Āyasmā kho kuladūsako pāpasamācāro. Āyasmato kho pāpakā samācārā dissanti ceva suyyanti ca. Kulāni cāyasmatā duṭṭhāni dissanti ceva suyyanti ca. Pakkamatāyasmā imamhā āvāsā. Alaṁ te idha vāsenā’ti.

Evañca so bhikkhu bhikkhūhi vuccamāno tatheva paggaṇheyya, so bhikkhu bhikkhūhi yāvatatiyaṁ samanubhāsitabbo tassa paṭinissaggāya.

Yāvatatiyañce samanubhāsiyamāno taṁ paṭinissajjeyya, iccetaṁ kusalaṁ;

no ce paṭinissajjeyya, saṅghādiseso”ti.

Bhikkhu paneva aññataraṁ gāmaṁ vā nigamaṁ vāti

gāmopi nigamopi nagarampi gāmo ceva nigamo ca.

Upanissāya viharatīti

tattha paṭibaddhā honti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārā.

Kulaṁ nāma

cattāri kulāni—khattiyakulaṁ, brāhmaṇakulaṁ, vessakulaṁ, suddakulaṁ.

Kuladūsakoti

kulāni dūseti pupphena vā phalena vā cuṇṇena vā mattikāya vā dantakaṭṭhena vā veḷuyā vejjikāya vā jaṅghapesanikena vā.

Pāpasamācāroti

mālāvacchaṁ ropetipi ropāpetipi, siñcatipi siñcāpetipi, ocinātipi ocināpetipi, ganthetipi ganthāpetipi.

Dissanti ceva suyyanti cāti

ye saṁmukhā te passanti, ye tirokkhā te suṇanti.

Kulāni ca tena duṭṭhānīti

pubbe saddhā hutvā taṁ āgamma assaddhā honti, pasannā hutvā appasannā honti.

Dissanti ceva suyyanti cāti

ye saṁmukhā te passanti, ye tirokkhā te suṇanti.

So bhikkhūti

yo so kuladūsako bhikkhu.

Bhikkhūhīti

aññehi bhikkhūhi. Ye passanti ye suṇanti. Tehi vattabbo—

“āyasmā kho kuladūsako pāpasamācāro. Āyasmato kho pāpakā samācārā dissanti ceva suyyanti ca. Kulāni cāyasmatā duṭṭhāni dissanti ceva suyyanti ca. Pakkamatāyasmā imamhā āvāsā. Alaṁ te idha vāsenā”ti.

Evañca so bhikkhu bhikkhūhi vuccamāno te bhikkhū evaṁ vadeyya—“chandagāmino ca bhikkhū, dosagāmino ca bhikkhū, mohagāmino ca bhikkhū, bhayagāmino ca bhikkhū. Tādisikāya āpattiyā ekaccaṁ pabbājenti ekaccaṁ na pabbājentī”ti.

So bhikkhūti

yo so kammakato bhikkhu.

Bhikkhūhīti

aññehi bhikkhūhi. Ye passanti ye suṇanti. Tehi vattabbo—

“māyasmā evaṁ avaca. Na ca bhikkhū chandagāmino, na ca bhikkhū dosagāmino, na ca bhikkhū mohagāmino, na ca bhikkhū bhayagāmino.

Āyasmā kho kuladūsako pāpasamācāro. Āyasmato kho pāpakā samācārā dissanti ceva suyyanti ca. Kulāni cāyasmatā duṭṭhāni dissanti ceva suyyanti ca. Pakkamatāyasmā imamhā āvāsā. Alaṁ te idha vāsenā”ti.

Dutiyampi vattabbo.

Tatiyampi vattabbo.

Sace paṭinissajjati, iccetaṁ kusalaṁ.

No ce paṭinissajjati, āpatti dukkaṭassa.

Sutvā na vadanti, āpatti dukkaṭassa.

So bhikkhu saṅghamajjhampi ākaḍḍhitvā vattabbo—

“māyasmā evaṁ avaca. Na ca bhikkhū chandagāmino, na ca bhikkhū dosagāmino, na ca bhikkhū mohagāmino, na ca bhikkhū bhayagāmino.

Āyasmā kho kuladūsako pāpasamācāro. Āyasmato kho pāpakā samācārā dissanti ceva suyyanti ca. Kulāni cāyasmatā duṭṭhāni dissanti ceva suyyanti ca. Pakkamatāyasmā imamhā āvāsā. Alaṁ te idha vāsenā”ti.

Dutiyampi vattabbo.

Tatiyampi vattabbo.

Sace paṭinissajjati, iccetaṁ kusalaṁ.

No ce paṭinissajjati, āpatti dukkaṭassa.

So bhikkhu samanubhāsitabbo.

“Evañca pana, bhikkhave, samanubhāsitabbo.

Byattena bhikkhunā paṭibalena saṅgho ñāpetabbo—

‘Suṇātu me, bhante, saṅgho.

Ayaṁ itthannāmo bhikkhu saṅghena pabbājanīyakammakato bhikkhū chandagāmitā dosagāmitā mohagāmitā bhayagāmitā pāpeti.

So taṁ vatthuṁ na paṭinissajjati.

Yadi saṅghassa pattakallaṁ, saṅgho itthannāmaṁ bhikkhuṁ samanubhāseyya tassa vatthussa paṭinissaggāya.

Esā ñatti.

Suṇātu me, bhante, saṅgho.

Ayaṁ itthannāmo bhikkhu saṅghena pabbājanīyakammakato bhikkhū chandagāmitā dosagāmitā mohagāmitā bhayagāmitā pāpeti.

So taṁ vatthuṁ na paṭinissajjati.

Saṅgho itthannāmaṁ bhikkhuṁ samanubhāsati tassa vatthussa paṭinissaggāya.

Yassāyasmato khamati itthannāmassa bhikkhuno samanubhāsanā tassa vatthussa paṭinissaggāya, so tuṇhassa; yassa nakkhamati, so bhāseyya.

Dutiyampi etamatthaṁ vadāmi …pe…

tatiyampi etamatthaṁ vadāmi …pe….

Samanubhaṭṭho saṅghena itthannāmo bhikkhu tassa vatthussa paṭinissaggāya.

Khamati saṅghassa, tasmā tuṇhī, evametaṁ dhārayāmī’”ti.

Ñattiyā dukkaṭaṁ,

dvīhi kammavācāhi thullaccayā,

kammavācāpariyosāne āpatti saṅghādisesassa.

Saṅghādisesaṁ ajjhāpajjantassa ñattiyā dukkaṭaṁ, dvīhi kammavācāhi thullaccayā paṭippassambhanti.

Saṅghādisesoti

saṅghova tassā āpattiyā parivāsaṁ deti, mūlāya paṭikassati, mānattaṁ deti, abbheti; na sambahulā, na ekapuggalo. Tena vuccati—“saṅghādiseso”ti,

tasseva āpattinikāyassa nāmakammaṁ adhivacanaṁ. Tenapi vuccati “saṅghādiseso”ti.

Dhammakamme dhammakammasaññī na paṭinissajjati, āpatti saṅghādisesassa.

Dhammakamme vematiko na paṭinissajjati, āpatti saṅghādisesassa.

Dhammakamme adhammakammasaññī na paṭinissajjati, āpatti saṅghādisesassa.

Adhammakamme dhammakammasaññī, āpatti dukkaṭassa.

Adhammakamme vematiko, āpatti dukkaṭassa.

Adhammakamme adhammakammasaññī, āpatti dukkaṭassa.

Anāpatti—

asamanubhāsantassa,

paṭinissajjantassa,

ummattakassa,

ādikammikassāti.

Kuladūsakasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ terasamaṁ.

“Uddiṭṭhā kho, āyasmanto, terasa saṅghādisesā dhammā, nava paṭhamāpattikā, cattāro yāvatatiyakā.

Yesaṁ bhikkhu aññataraṁ vā aññataraṁ vā āpajjitvā yāvatīhaṁ jānaṁ paṭicchādeti tāvatīhaṁ tena bhikkhunā akāmā parivattabbaṁ.

Parivutthaparivāsena bhikkhunā uttari chārattaṁ bhikkhumānattāya paṭipajjitabbaṁ.

Ciṇṇamānatto bhikkhu yattha siyā vīsatigaṇo bhikkhusaṅgho tattha so bhikkhu abbhetabbo.

Ekenapi ce ūno vīsatigaṇo bhikkhusaṅgho taṁ bhikkhuṁ abbheyya, so ca bhikkhu anabbhito, te ca bhikkhū gārayhā, ayaṁ tattha sāmīci.

Tatthāyasmante pucchāmi—‘kaccittha parisuddhā’?

Dutiyampi pucchāmi—‘kaccittha parisuddhā’?

Tatiyampi pucchāmi—‘kaccittha parisuddhā’?

Parisuddhetthāyasmanto. Tasmā tuṇhī, evametaṁ dhārayāmī”ti.

Terasakaṁ niṭṭhitaṁ.

Tassuddānaṁ

Vissaṭṭhi kāyasaṁsaggaṁ,

duṭṭhullaṁ attakāmañca;

Sañcarittaṁ kuṭī ceva,

vihāro ca amūlakaṁ.

Kiñcilesañca bhedo ca,

tasseva anuvattakā;

Dubbacaṁ kuladūsañca,

saṅghādisesā terasāti.

Saṅghādisesakaṇḍaṁ niṭṭhitaṁ.