上座部律藏犍度（巴利原文）

‘ayyā anupasampannā, mayañcamhā upasampannā;

evañhi bhagavatā paññattaṁ bhikkhūhi bhikkhuniyo upasampādetabbā’”ti.

Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.

Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca—

“mahāpajāpati, bhante, gotamī evamāha—

‘imā maṁ, bhante ānanda, bhikkhuniyo evamāhaṁsu—

ayyā anupasampannā, mayañcamhā upasampannā;

evañhi bhagavatā paññattaṁ bhikkhūhi bhikkhuniyo upasampādetabbā’”ti.

“Yadaggena, ānanda, mahāpajāpatiyā gotamiyā aṭṭha garudhammā paṭiggahitā, tadeva sā upasampannā”ti.

Atha kho mahāpajāpati gotamī yenāyasmā ānando tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.

Ekamantaṁ ṭhitā kho mahāpajāpati gotamī āyasmantaṁ ānandaṁ etadavoca—

“ekāhaṁ, bhante ānanda, bhagavantaṁ varaṁ yācāmi.

Sādhu, bhante, bhagavā anujāneyya bhikkhūnañca bhikkhunīnañca yathāvuḍḍhaṁ abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikamman”ti.

Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.

Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca—

“mahāpajāpati, bhante, gotamī evamāha—

‘ekāhaṁ, bhante ānanda, bhagavantaṁ varaṁ yācāmi.

Sādhu, bhante, bhagavā anujāneyya bhikkhūnañca bhikkhunīnañca yathāvuḍḍhaṁ abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikamman’”ti.

“Aṭṭhānametaṁ, ānanda, anavakāso, yaṁ tathāgato anujāneyya mātugāmassa abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikammaṁ.

Imehi nāma, ānanda, aññatitthiyā durakkhātadhammā mātugāmassa abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikammaṁ na karissanti;

kimaṅgaṁ pana tathāgato anujānissati mātugāmassa abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikamman”ti?

Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi—

“na, bhikkhave, mātugāmassa abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikammaṁ kātabbaṁ.

Yo kareyya, āpatti dukkaṭassā”ti.

Atha kho mahāpajāpati gotamī yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.

Ekamantaṁ ṭhitā kho mahāpajāpati gotamī bhagavantaṁ etadavoca—

“yāni tāni, bhante, bhikkhunīnaṁ sikkhāpadāni bhikkhūhi sādhāraṇāni, kathaṁ mayaṁ, bhante, tesu sikkhāpadesu paṭipajjāmā”ti?

“Yāni tāni, gotami, bhikkhunīnaṁ sikkhāpadāni bhikkhūhi sādhāraṇāni, yathā bhikkhū sikkhanti tathā tesu sikkhāpadesu sikkhathā”ti.

“Yāni pana tāni, bhante, bhikkhunīnaṁ sikkhāpadāni bhikkhūhi asādhāraṇāni, kathaṁ mayaṁ, bhante, tesu sikkhāpadesu paṭipajjāmā”ti?

“Yāni tāni, gotami, bhikkhunīnaṁ sikkhāpadāni bhikkhūhi asādhāraṇāni, yathāpaññattesu sikkhāpadesu sikkhathā”ti.

Atha kho mahāpajāpati gotamī yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.

Ekamantaṁ ṭhitā kho mahāpajāpati gotamī bhagavantaṁ etadavoca—

“sādhu me, bhante, bhagavā saṅkhittena dhammaṁ desetu, yamahaṁ bhagavato dhammaṁ sutvā ekā vūpakaṭṭhā appamattā ātāpinī pahitattā vihareyyan”ti.

“Ye kho tvaṁ, gotami, dhamme jāneyyāsi—

ime dhammā sarāgāya saṁvattanti no virāgāya, saññogāya saṁvattanti no visaññogāya, ācayāya saṁvattanti no apacayāya, mahicchatāya saṁvattanti no appicchatāya, asantuṭṭhiyā saṁvattanti no santuṭṭhiyā, saṅgaṇikāya saṁvattanti no pavivekāya, kosajjāya saṁvattanti no vīriyārambhāya, dubbharatāya saṁvattanti no subharatāya;

ekaṁsena, gotami, dhāreyyāsi—

neso dhammo, neso vinayo, netaṁ satthusāsananti.

Ye ca kho tvaṁ, gotami, dhamme jāneyyāsi—

ime dhammā virāgāya saṁvattanti no sarāgāya, visaññogāya saṁvattanti no saññogāya, apacayāya saṁvattanti no ācayāya, appicchatāya saṁvattanti no mahicchatāya, santuṭṭhiyā saṁvattanti no asantuṭṭhiyā, pavivekāya saṁvattanti no saṅgaṇikāya, vīriyārambhāya saṁvattanti no kosajjāya, subharatāya saṁvattanti no dubbharatāya;

ekaṁsena, gotami, dhāreyyāsi—

eso dhammo, eso vinayo, etaṁ satthusāsanan”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhunīnaṁ pātimokkhaṁ na uddisīyati.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe…

“anujānāmi, bhikkhave, bhikkhunīnaṁ pātimokkhaṁ uddisitun”ti.

Atha kho bhikkhūnaṁ etadahosi—

“kena nu kho bhikkhunīnaṁ pātimokkhaṁ uddisitabban”ti?

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ pātimokkhaṁ uddisitun”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhū bhikkhunupassayaṁ upasaṅkamitvā bhikkhunīnaṁ pātimokkhaṁ uddisanti.

Manussā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti—

“jāyāyo imā imesaṁ, jāriyo imā imesaṁ, idāni ime imāhi saddhiṁ abhiramissantī”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Na, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ pātimokkhaṁ uddisitabbaṁ.

Yo uddiseyya, āpatti dukkaṭassa.

Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhunīhi bhikkhunīnaṁ pātimokkhaṁ uddisitun”ti.

Bhikkhuniyo na jānanti—

“evaṁ pātimokkhaṁ uddisitabban”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ ācikkhituṁ—

‘evaṁ pātimokkhaṁ uddiseyyāthā’”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhuniyo āpattiṁ na paṭikaronti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Na, bhikkhave, bhikkhuniyā āpatti na paṭikātabbā.

Yā na paṭikareyya, āpatti dukkaṭassā”ti.

Bhikkhuniyo na jānanti—

“evaṁ āpatti paṭikātabbā”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ ācikkhituṁ—

‘evaṁ āpattiṁ paṭikareyyāthā’”ti.

Atha kho bhikkhūnaṁ etadahosi—

“kena nu kho bhikkhunīnaṁ āpatti paṭiggahetabbā”ti?

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ āpattiṁ paṭiggahetun”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhuniyo rathikāyapi byūhepi siṅghāṭakepi bhikkhuṁ passitvā pattaṁ bhūmiyaṁ nikkhipitvā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā ukkuṭikaṁ nisīditvā añjaliṁ paggahetvā āpattiṁ paṭikaronti.

Manussā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti—

“jāyāyo imā imesaṁ, jāriyo imā imesaṁ, rattiṁ vimānetvā idāni khamāpentī”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Na, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ āpatti paṭiggahetabbā.

Yo paṭiggaṇheyya, āpatti dukkaṭassa.

Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhunīhi bhikkhunīnaṁ āpattiṁ paṭiggahetun”ti.

Bhikkhuniyo na jānanti—

“evaṁ āpatti paṭiggahetabbā”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ ācikkhituṁ—

‘evaṁ āpattiṁ paṭiggaṇheyyāthā’”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhunīnaṁ kammaṁ na kariyati.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhunīnaṁ kammaṁ kātun”ti.

Atha kho bhikkhūnaṁ etadahosi—

“kena nu kho bhikkhunīnaṁ kammaṁ kātabban”ti?

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ kammaṁ kātun”ti.

Tena kho pana samayena katakammā bhikkhuniyo rathikāyapi byūhepi siṅghāṭakepi bhikkhuṁ passitvā pattaṁ bhūmiyaṁ nikkhipitvā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā ukkuṭikaṁ nisīditvā añjaliṁ paggahetvā khamāpenti “evaṁ nūna kātabban”ti maññamānā.

Manussā tatheva ujjhāyanti khiyyanti vipācenti—

“jāyāyo imā imesaṁ, jāriyo imā imesaṁ, rattiṁ vimānetvā idāni khamāpentī”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Na, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ kammaṁ kātabbaṁ.

Yo kareyya, āpatti dukkaṭassa.

Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhunīhi bhikkhunīnaṁ kammaṁ kātun”ti.

Bhikkhuniyo na jānanti—

“evaṁ kammaṁ kātabban”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ ācikkhituṁ—

‘evaṁ kammaṁ kareyyāthā’”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhuniyo saṅghamajjhe bhaṇḍanajātā kalahajātā vivādāpannā aññamaññaṁ mukhasattīhi vitudantā viharanti.

Na sakkonti taṁ adhikaraṇaṁ vūpasametuṁ.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ adhikaraṇaṁ vūpasametun”ti.

Tena kho pana samayena bhikkhū bhikkhunīnaṁ adhikaraṇaṁ vūpasamenti.

Tasmiṁ kho pana adhikaraṇe vinicchiyamāne dissanti bhikkhuniyo kammappattāyopi āpattigāminiyopi.

Bhikkhuniyo evamāhaṁsu—

“sādhu, bhante, ayyāva bhikkhunīnaṁ kammaṁ karontu, ayyāva bhikkhunīnaṁ āpattiṁ paṭiggaṇhantu;

evañhi bhagavatā paññattaṁ bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ adhikaraṇaṁ vūpasametabban”ti.

Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.

“Anujānāmi, bhikkhave, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ kammaṁ āropetvā bhikkhunīnaṁ niyyādetuṁ—

bhikkhunīhi bhikkhunīnaṁ kammaṁ kātuṁ, bhikkhūhi bhikkhunīnaṁ āpattiṁ āropetvā bhikkhunīnaṁ niyyādetuṁ, bhikkhunīhi bhikkhunīnaṁ āpattiṁ paṭiggahetun”ti.

Tena kho pana samayena uppalavaṇṇāya bhikkhuniyā antevāsinī bhikkhunī satta vassāni bhagavantaṁ anubandhā hoti vinayaṁ pariyāpuṇantī.

Tassā muṭṭhassatiniyā gahito gahito mussati.

Assosi kho sā bhikkhunī—

“bhagavā kira sāvatthiṁ gantukāmo”ti.