上座部佛教 · 论藏

上座部《人施设论》(巴利原文)

Puggalapaññatti · SuttaCentral Mahāsaṅgīti Pali root

完整原文 · 原生段落SuttaCentral PP

完整巴利原文 · 稳定分页 当前仅加载第 17 阅读页;保留 Bilara 原生段落标识,每页最多 120 段。

25.12

Vuṭṭhito ca kho tamhā āsanā tassā kathāya neva ādimpi manasi karoti, na majjhampi manasi karoti, na pariyosānampi manasi karoti—

pp2.3:25.12
25.13

ayaṁ vuccati puggalo “ucchaṅgapañño”.

pp2.3:25.13
26.1

Katamo ca puggalo puthupañño?

pp2.3:26.1
26.2

Idhekacco puggalo ārāmaṁ gantā hoti abhikkhaṇaṁ bhikkhūnaṁ santike dhammassavaṇāya.

pp2.3:26.2
26.3

Tassa bhikkhū dhammaṁ desenti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāsenti.

pp2.3:26.3
26.4

So tasmiṁ āsane nisinno tassā kathāya ādimpi manasi karoti, majjhampi manasi karoti, pariyosānampi manasi karoti.

pp2.3:26.4
26.5

Vuṭṭhitopi tamhā āsanā tassā kathāya ādimpi manasi karoti, majjhampi manasi karoti, pariyosānampi manasi karoti.

pp2.3:26.5
26.6

Seyyathāpi nāma kumbho ukkujjo tatra udakaṁ āsittaṁ saṇṭhāti, no vivaṭṭati;

pp2.3:26.6
26.7

evamevaṁ idhekacco puggalo ārāmaṁ gantā honti abhikkhaṇaṁ bhikkhūnaṁ santike dhammassavaṇāya.

pp2.3:26.7
26.8

Tassa bhikkhū dhammaṁ desenti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāsenti.

pp2.3:26.8
26.9

So tasmiṁ āsane nisinno tassā kathāya ādimpi manasi karoti, majjhampi manasi karoti, pariyosānampi manasi karoti.

pp2.3:26.9
26.10

Vuṭṭhitopi tamhā āsanā tassā kathāya ādimpi manasi karoti, majjhampi manasi karoti, pariyosānampi manasi karoti—

pp2.3:26.10
26.11

ayaṁ vuccati puggalo “puthupañño”.

pp2.3:26.11
27.1

Katamo ca puggalo kāmesu ca bhavesu ca avītarāgo?

pp2.3:27.1
27.2

Sotāpannasakadāgāmino—

pp2.3:27.2
27.3

ime vuccanti puggalā “kāmesu ca bhavesu ca avītarāgā”.

pp2.3:27.3
28.1

Katamo ca puggalo kāmesu vītarāgo, bhavesu avītarāgo?

pp2.3:28.1
28.2

Anāgāmī—

pp2.3:28.2
28.3

ayaṁ vuccati puggalo “kāmesu vītarāgo, bhavesu avītarāgo”.

pp2.3:28.3
29.1

Katamo ca puggalo kāmesu ca bhavesu ca vītarāgo?

pp2.3:29.1
29.2

Arahā—

pp2.3:29.2
29.3

ayaṁ vuccati puggalo “kāmesu ca bhavesu ca vītarāgo”.

pp2.3:29.3
30.1

Katamo ca puggalo pāsāṇalekhūpamo?

pp2.3:30.1
30.2

Idhekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.

pp2.3:30.2
30.3

So ca khvassa kodho ciraṁ dīgharattaṁ anuseti.

pp2.3:30.3
30.4

Seyyathāpi nāma pāsāṇe lekhā na khippaṁ lujjati vātena vā udakena vā, ciraṭṭhitikā hoti;

pp2.3:30.4
30.5

evamevaṁ idhekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.

pp2.3:30.5
30.6

So ca khvassa kodho ciraṁ dīgharattaṁ anuseti—

pp2.3:30.6
30.7

ayaṁ vuccati puggalo “pāsāṇalekhūpamo”.

pp2.3:30.7
31.1

Katamo ca puggalo pathavilekhūpamo?

pp2.3:31.1
31.2

Idhekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.

pp2.3:31.2
31.3

So ca khvassa kodho na ciraṁ dīgharattaṁ anuseti.

pp2.3:31.3
31.4

Seyyathāpi nāma pathaviyā lekhā khippaṁ lujjati vātena vā udakena vā, na ciraṭṭhitikā hoti;

pp2.3:31.4
31.5

evamevaṁ idhekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.

pp2.3:31.5
31.6

So ca khvassa kodho na ciraṁ dīgharattaṁ anuseti—

pp2.3:31.6
31.7

ayaṁ vuccati puggalo “pathavilekhūpamo”.

pp2.3:31.7
32.1

Katamo ca puggalo udakalekhūpamo?

pp2.3:32.1
32.2

Idhekacco puggalo āgāḷhenapi vuccamāno pharusenapi vuccamāno amanāpenapi vuccamāno saṁsandatimeva sandhiyatimeva sammodatimeva.

pp2.3:32.2
32.3

Seyyathāpi nāma udake lekhā khippaṁ lujjati, na ciraṭṭhitikā hoti;

pp2.3:32.3
32.4

evamevaṁ idhekacco puggalo āgāḷhenapi vuccamāno pharusenapi vuccamāno amanāpenapi vuccamāno saṁsandatimeva sandhiyatimeva sammodatimeva—

pp2.3:32.4
32.5

ayaṁ vuccati puggalo “udakalekhūpamo”.

pp2.3:32.5
33.1

Tattha katame tayo potthakūpamā puggalā?

pp2.3:33.1
33.2

Tayo potthakā—

pp2.3:33.2
33.3

navopi potthako dubbaṇṇo ceva hoti dukkhasamphasso ca appaggho ca, majjhimopi potthako dubbaṇṇo ceva hoti dukkhasamphasso ca appaggho ca, jiṇṇopi potthako dubbaṇṇo ceva hoti dukkhasamphasso ca appaggho ca.

pp2.3:33.3
33.4

Jiṇṇampi potthakaṁ ukkhaliparimajjanaṁ vā karonti saṅkārakūṭe vā naṁ chaḍḍenti.

pp2.3:33.4
33.5

Evamevaṁ tayome potthakūpamā puggalā santo saṁvijjamānā bhikkhūsu.

pp2.3:33.5
33.6

Katame tayo?

pp2.3:33.6
33.7

Navo cepi bhikkhu hoti dussīlo pāpadhammo, imassa dubbaṇṇatāya.

pp2.3:33.7
33.8

Seyyathāpi so potthako dubbaṇṇo, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:33.8
33.9

Ye kho panassa sevanti bhajanti payirupāsanti diṭṭhānugatiṁ āpajjanti, tesaṁ taṁ hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāya.

pp2.3:33.9
33.10

Idamassa dukkhasamphassatāya.

pp2.3:33.10
33.11

Seyyathāpi so potthako dukkhasamphasso, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:33.11
33.12

Yesaṁ kho pana so paṭiggaṇhāti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhāraṁ, tesaṁ taṁ na mahapphalaṁ hoti na mahānisaṁsaṁ.

pp2.3:33.12
33.13

Idamassa appagghatāya.

pp2.3:33.13
33.14

Seyyathāpi so potthako appaggho, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:33.14
34.1

Majjhimo cepi bhikkhu hoti …pe…

pp2.3:34.1
34.2

thero cepi bhikkhu hoti dussīlo pāpadhammo, idamassa dubbaṇṇatāya.

pp2.3:34.2
34.3

Seyyathāpi so potthako dubbaṇṇo, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:34.3
34.4

Ye kho panassa sevanti bhajanti payirupāsanti diṭṭhānugatiṁ āpajjanti, tesaṁ taṁ hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāya.

pp2.3:34.4
34.5

Idamassa dukkhasamphassatāya.

pp2.3:34.5
34.6

Seyyathāpi so potthako dukkhasamphasso, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:34.6
34.7

Yesaṁ kho pana so paṭiggaṇhāti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhāraṁ, tesaṁ taṁ na mahapphalaṁ hoti na mahānisaṁsaṁ.

pp2.3:34.7
34.8

Idamassa appagghatāya.

pp2.3:34.8
34.9

Seyyathāpi so potthako appaggho, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:34.9
35.1

Evarūpo ce thero bhikkhu saṅghamajjhe bhaṇati.

pp2.3:35.1
35.2

Tamenaṁ bhikkhū evamāhaṁsu—

pp2.3:35.2
35.3

“kiṁ nu kho tuyhaṁ bālassa abyattassa bhaṇitena, tvampi nāma bhaṇitabbaṁ maññasī”ti.

pp2.3:35.3
35.4

So kupito anattamano tathārūpiṁ vācaṁ nicchāreti yathārūpāya vācāya saṅgho taṁ ukkhipati, saṅkārakūṭeva naṁ potthakaṁ.

pp2.3:35.4
35.5

Ime tayo potthakūpamā puggalā santo saṁvijjamānā bhikkhūsu.

pp2.3:35.5
36.1

Tattha katame tayo kāsikavatthūpamā puggalā?

pp2.3:36.1
36.2

Tīṇi kāsikavatthāni—

pp2.3:36.2
36.3

navampi kāsikavatthaṁ vaṇṇavantañceva hoti sukhasamphassañca mahagghañca, majjhimampi kāsikavatthaṁ vaṇṇavantañceva hoti sukhasamphassañca mahagghañca, jiṇṇampi kāsikavatthaṁ vaṇṇavantañceva hoti sukhasamphassañca mahagghañca.

pp2.3:36.3
36.4

Jiṇṇampi kāsikavatthaṁ ratanapaliveṭhanaṁ vā karonti gandhakaraṇḍake vā naṁ nikkhipanti.

pp2.3:36.4
37.1

Evamevaṁ tayome kāsikavatthūpamā puggalā santo saṁvijjamānā bhikkhūsu.

pp2.3:37.1
37.2

Katame tayo?

pp2.3:37.2
37.3

Navo cepi bhikkhu hoti sīlavā kalyāṇadhammo, idamassa suvaṇṇatāya.

pp2.3:37.3
37.4

Seyyathāpi taṁ kāsikavatthaṁ vaṇṇavantaṁ, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:37.4
37.5

Ye kho panassa sevanti bhajanti payirupāsanti diṭṭhānugatiṁ āpajjanti, tesaṁ taṁ hoti dīgharattaṁ hitāya sukhāya.

pp2.3:37.5
37.6

Idamassa sukhasamphassatāya.

pp2.3:37.6
37.7

Seyyathāpi taṁ kāsikavatthaṁ sukhasamphassaṁ, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:37.7
37.8

Yesaṁ kho pana so paṭiggaṇhāti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhāraṁ, tesaṁ taṁ mahapphalaṁ hoti mahānisaṁsaṁ.

pp2.3:37.8
37.9

Idamassa mahagghatāya.

pp2.3:37.9
37.10

Seyyathāpi taṁ kāsikavatthaṁ mahagghaṁ, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:37.10
38.1

Majjhimo cepi bhikkhu …pe…

pp2.3:38.1
38.2

thero cepi bhikkhu hoti sīlavā kalyāṇadhammo, idamassa suvaṇṇatāya.

pp2.3:38.2
38.3

Seyyathāpi taṁ kāsikavatthaṁ vaṇṇavantaṁ, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:38.3
38.4

Ye kho panassa sevanti bhajanti payirupāsanti diṭṭhānugatiṁ āpajjanti, tesaṁ taṁ hoti dīgharattaṁ hitāya sukhāya.

pp2.3:38.4
38.5

Idamassa sukhasamphassatāya.

pp2.3:38.5
38.6

Seyyathāpi taṁ kāsikavatthaṁ sukhasamphassaṁ, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:38.6
38.7

Yesaṁ kho pana so paṭiggaṇhāti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhāraṁ, tesaṁ taṁ mahapphalaṁ hoti mahānisaṁsaṁ.

pp2.3:38.7
38.8

Idamassa mahagghatāya.

pp2.3:38.8
38.9

Seyyathāpi taṁ kāsikavatthaṁ mahagghaṁ, tathūpamo ayaṁ puggalo.

pp2.3:38.9
39.1

Evarūpo ce thero bhikkhu saṅghamajjhe bhaṇati, tamenaṁ bhikkhū evamāhaṁsu—

pp2.3:39.1
39.2

“appasaddā āyasmanto hotha, thero bhikkhu dhammañca vinayañca bhaṇatī”ti.

pp2.3:39.2
39.3

Tassa taṁ vacanaṁ ādheyyaṁ gacchati, gandhakaraṇḍakeva naṁ kāsikavatthaṁ.

pp2.3:39.3
39.4

Ime tayo kāsikavatthūpamā puggalā santo saṁvijjamānā bhikkhūsu.

pp2.3:39.4
40.1

Katamo ca puggalo suppameyyo?

pp2.3:40.1
40.2

Idhekacco puggalo uddhato hoti unnaḷo capalo mukharo vikiṇṇavāco muṭṭhassati asampajāno asamāhito vibbhantacitto pākaṭindriyo—

pp2.3:40.2
40.3

ayaṁ vuccati puggalo “suppameyyo”.

pp2.3:40.3
41.1

Katamo ca puggalo duppameyyo?

pp2.3:41.1
41.2

Idhekacco puggalo anuddhato hoti anunnaḷo acapalo amukharo avikiṇṇavāco upaṭṭhitassati sampajāno samāhito ekaggacitto saṁvutindriyo—

pp2.3:41.2
41.3

ayaṁ vuccati puggalo “duppameyyo”.

pp2.3:41.3
42.1

Katamo ca puggalo appameyyo?

pp2.3:42.1
42.2

Idhekacco puggalo āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati—

pp2.3:42.2
42.3

ayaṁ vuccati puggalo “appameyyo”.

pp2.3:42.3
43.1

Katamo ca puggalo na sevitabbo na bhajitabbo na payirupāsitabbo?

pp2.3:43.1
43.2

Idhekacco puggalo hīno hoti sīlena samādhinā paññāya.

pp2.3:43.2
43.3

Evarūpo puggalo na sevitabbo na bhajitabbo na payirupāsitabbo, aññatra anuddayā aññatra anukampā.

pp2.3:43.3
44.1

Katamo ca puggalo sevitabbo bhajitabbo payirupāsitabbo?

pp2.3:44.1
44.2

Idhekacco puggalo sadiso hoti sīlena samādhinā paññāya.

pp2.3:44.2
44.3

Evarūpo puggalo sevitabbo bhajitabbo payirupāsitabbo.

pp2.3:44.3
44.4

Taṁ kissa hetu?

pp2.3:44.4
44.5

“Sīlasāmaññagatānaṁ sataṁ sīlakathā ca no bhavissati, sā ca no phāsu bhavissati, sā ca no pavattinī bhavissati;

pp2.3:44.5
44.6

samādhisāmaññagatānaṁ sataṁ samādhikathā ca no bhavissati, sā ca no phāsu bhavissati, sā ca no pavattinī bhavissati;

pp2.3:44.6
44.7

paññāsāmaññagatānaṁ sataṁ paññākathā ca no bhavissati, sā ca no phāsu bhavissati, sā ca no pavattinī bhavissatī”ti.

pp2.3:44.7
44.8

Tasmā evarūpo puggalo sevitabbo bhajitabbo payirupāsitabbo.

pp2.3:44.8
45.1

Katamo ca puggalo sakkatvā garuṁ katvā sevitabbo bhajitabbo payirupāsitabbo?

pp2.3:45.1
45.2

Idhekacco puggalo adhiko hoti sīlena samādhinā paññāya.

pp2.3:45.2
45.3

Evarūpo puggalo sakkatvā garuṁ katvā sevitabbo bhajitabbo payirupāsitabbo.

pp2.3:45.3
45.4

Taṁ kissa hetu?

pp2.3:45.4