上座部佛教

长部第 16 经

Mahāparinibbānasutta · Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500

完整原文 · 原生段落SuttaCentral DN16

完整巴利原文 · 稳定分页 当前仅加载第 3 阅读页;保留 Bilara 原生段落标识,每页最多 120 段。

1.26.3

Yasmiṁ padese mahesakkhā devatā vatthūni pariggaṇhanti, mahesakkhānaṁ tattha raññaṁ rājamahāmattānaṁ cittāni namanti nivesanāni māpetuṁ.

dn16:1.26.3
1.27.1

Yasmiṁ padese majjhimā devatā vatthūni pariggaṇhanti, majjhimānaṁ tattha raññaṁ rājamahāmattānaṁ cittāni namanti nivesanāni māpetuṁ.

dn16:1.27.1
1.27.2

Yasmiṁ padese nīcā devatā vatthūni pariggaṇhanti, nīcānaṁ tattha raññaṁ rājamahāmattānaṁ cittāni namanti nivesanāni māpetuṁ.

dn16:1.27.2
1.27.3

Addasā kho bhagavā dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena tā devatāyo sahasseva pāṭaligāme vatthūni pariggaṇhantiyo.

dn16:1.27.3
1.27.4

Atha kho bhagavā rattiyā paccūsasamayaṁ paccuṭṭhāya āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:

dn16:1.27.4
1.27.5

“Ke nu kho, ānanda, pāṭaligāme nagaraṁ māpentī”ti?

dn16:1.27.5
1.27.6

“Sunidhavassakārā, bhante, magadhamahāmattā pāṭaligāme nagaraṁ māpenti vajjīnaṁ paṭibāhāyā”ti.

dn16:1.27.6
1.28.1

“Seyyathāpi, ānanda, devehi tāvatiṁsehi saddhiṁ mantetvā;

dn16:1.28.1
1.28.2

evameva kho, ānanda, sunidhavassakārā magadhamahāmattā pāṭaligāme nagaraṁ māpenti vajjīnaṁ paṭibāhāya.

dn16:1.28.2
1.28.3

Idhāhaṁ, ānanda, addasaṁ dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena sambahulā devatāyo sahasseva pāṭaligāme vatthūni pariggaṇhantiyo.

dn16:1.28.3
1.28.4

Yasmiṁ, ānanda, padese mahesakkhā devatā vatthūni pariggaṇhanti, mahesakkhānaṁ tattha raññaṁ rājamahāmattānaṁ cittāni namanti nivesanāni māpetuṁ.

dn16:1.28.4
1.28.5

Yasmiṁ padese majjhimā devatā vatthūni pariggaṇhanti, majjhimānaṁ tattha raññaṁ rājamahāmattānaṁ cittāni namanti nivesanāni māpetuṁ.

dn16:1.28.5
1.28.6

Yasmiṁ padese nīcā devatā vatthūni pariggaṇhanti, nīcānaṁ tattha raññaṁ rājamahāmattānaṁ cittāni namanti nivesanāni māpetuṁ.

dn16:1.28.6
1.28.7

Yāvatā, ānanda, ariyaṁ āyatanaṁ yāvatā vaṇippatho idaṁ agganagaraṁ bhavissati pāṭaliputtaṁ puṭabhedanaṁ.

dn16:1.28.7
1.28.8

Pāṭaliputtassa kho, ānanda, tayo antarāyā bhavissanti—

dn16:1.28.8
1.28.9

aggito vā udakato vā mithubhedā vā”ti.

dn16:1.28.9
1.29.1

Atha kho sunidhavassakārā magadhamahāmattā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodiṁsu,

dn16:1.29.1
1.29.2

sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu, ekamantaṁ ṭhitā kho sunidhavassakārā magadhamahāmattā bhagavantaṁ etadavocuṁ:

dn16:1.29.2
1.29.3

“adhivāsetu no bhavaṁ gotamo ajjatanāya bhattaṁ saddhiṁ bhikkhusaṅghenā”ti.

dn16:1.29.3
1.29.4

Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena.

dn16:1.29.4
1.30.1

Atha kho sunidhavassakārā magadhamahāmattā bhagavato adhivāsanaṁ viditvā yena sako āvasatho tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā sake āvasathe paṇītaṁ khādanīyaṁ bhojanīyaṁ paṭiyādāpetvā bhagavato kālaṁ ārocāpesuṁ:

dn16:1.30.1
1.30.2

“kālo, bho gotama, niṭṭhitaṁ bhattan”ti.

dn16:1.30.2
1.30.3

Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya saddhiṁ bhikkhusaṅghena yena sunidhavassakārānaṁ magadhamahāmattānaṁ āvasatho tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.

dn16:1.30.3
1.30.4

Atha kho sunidhavassakārā magadhamahāmattā buddhappamukhaṁ bhikkhusaṅghaṁ paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappesuṁ sampavāresuṁ.

dn16:1.30.4
1.30.5

Atha kho sunidhavassakārā magadhamahāmattā bhagavantaṁ bhuttāviṁ onītapattapāṇiṁ aññataraṁ nīcaṁ āsanaṁ gahetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu.

dn16:1.30.5
1.31.1

Ekamantaṁ nisinne kho sunidhavassakāre magadhamahāmatte bhagavā imāhi gāthāhi anumodi:

dn16:1.31.1
1.31.2

“Yasmiṁ padese kappeti,

dn16:1.31.2
1.31.3

vāsaṁ paṇḍitajātiyo;

dn16:1.31.3
1.31.4

Sīlavantettha bhojetvā,

dn16:1.31.4
1.31.5

saññate brahmacārayo.

dn16:1.31.5
1.31.6

Yā tattha devatā āsuṁ,

dn16:1.31.6
1.31.7

tāsaṁ dakkhiṇamādise;

dn16:1.31.7
1.31.8

Tā pūjitā pūjayanti,

dn16:1.31.8
1.31.9

mānitā mānayanti naṁ.

dn16:1.31.9
1.31.10

Tato naṁ anukampanti,

dn16:1.31.10
1.31.11

mātā puttaṁva orasaṁ;

dn16:1.31.11
1.31.12

Devatānukampito poso,

dn16:1.31.12
1.31.13

sadā bhadrāni passatī”ti.

dn16:1.31.13
1.31.14

Atha kho bhagavā sunidhavassakāre magadhamahāmatte imāhi gāthāhi anumoditvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.

dn16:1.31.14
1.32.1

Tena kho pana samayena sunidhavassakārā magadhamahāmattā bhagavantaṁ piṭṭhito piṭṭhito anubandhā honti:

dn16:1.32.1
1.32.2

“yenajja samaṇo gotamo dvārena nikkhamissati, taṁ gotamadvāraṁ nāma bhavissati.

dn16:1.32.2
1.32.3

Yena titthena gaṅgaṁ nadiṁ tarissati, taṁ gotamatitthaṁ nāma bhavissatī”ti.

dn16:1.32.3
1.32.4

Atha kho bhagavā yena dvārena nikkhami, taṁ gotamadvāraṁ nāma ahosi.

dn16:1.32.4
1.32.5

Atha kho bhagavā yena gaṅgā nadī tenupasaṅkami.

dn16:1.32.5
1.33.1

Tena kho pana samayena gaṅgā nadī pūrā hoti samatittikā kākapeyyā.

dn16:1.33.1
1.33.2

Appekacce manussā nāvaṁ pariyesanti, appekacce uḷumpaṁ pariyesanti, appekacce kullaṁ bandhanti apārā, pāraṁ gantukāmā.

dn16:1.33.2
1.33.3

Atha kho bhagavā—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—gaṅgāya nadiyā orimatīre antarahito pārimatīre paccuṭṭhāsi saddhiṁ bhikkhusaṅghena.

dn16:1.33.3
1.34.1

Addasā kho bhagavā te manusse appekacce nāvaṁ pariyesante appekacce uḷumpaṁ pariyesante appekacce kullaṁ bandhante apārā pāraṁ gantukāme.

dn16:1.34.1
1.34.2

Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:

dn16:1.34.2
1.34.3

“Ye taranti aṇṇavaṁ saraṁ,

dn16:1.34.3
1.34.4

Setuṁ katvāna visajja pallalāni;

dn16:1.34.4
1.34.5

Kullañhi jano bandhati,

dn16:1.34.5
1.34.6

Tiṇṇā medhāvino janā”ti.

dn16:1.34.6
1.34.7

Paṭhamabhāṇavāro.

dn16:1.34.7
2.1.0

8. Ariyasaccakathā

dn16:2.1.0
2.1.1

Atha kho bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:

dn16:2.1.1
2.1.2

“āyāmānanda, yena koṭigāmo tenupasaṅkamissāmā”ti.

dn16:2.1.2
2.1.3

“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.

dn16:2.1.3
2.1.4

Atha kho bhagavā mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ yena koṭigāmo tadavasari.

dn16:2.1.4
2.1.5

Tatra sudaṁ bhagavā koṭigāme viharati.

dn16:2.1.5
2.2.1

Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:

dn16:2.2.1
2.2.2

“Catunnaṁ, bhikkhave, ariyasaccānaṁ ananubodhā appaṭivedhā evamidaṁ dīghamaddhānaṁ sandhāvitaṁ saṁsaritaṁ mamañceva tumhākañca.

dn16:2.2.2
2.2.3

Katamesaṁ catunnaṁ?

dn16:2.2.3
2.2.4

Dukkhassa, bhikkhave, ariyasaccassa ananubodhā appaṭivedhā evamidaṁ dīghamaddhānaṁ sandhāvitaṁ saṁsaritaṁ mamañceva tumhākañca.

dn16:2.2.4
2.2.5

Dukkhasamudayassa, bhikkhave, ariyasaccassa ananubodhā appaṭivedhā evamidaṁ dīghamaddhānaṁ sandhāvitaṁ saṁsaritaṁ mamañceva tumhākañca.

dn16:2.2.5
2.2.6

Dukkhanirodhassa, bhikkhave, ariyasaccassa ananubodhā appaṭivedhā evamidaṁ dīghamaddhānaṁ sandhāvitaṁ saṁsaritaṁ mamañceva tumhākañca.

dn16:2.2.6
2.2.7

Dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya, bhikkhave, ariyasaccassa ananubodhā appaṭivedhā evamidaṁ dīghamaddhānaṁ sandhāvitaṁ saṁsaritaṁ mamañceva tumhākañca.

dn16:2.2.7
2.2.8

Tayidaṁ, bhikkhave, dukkhaṁ ariyasaccaṁ anubuddhaṁ paṭividdhaṁ, dukkhasamudayaṁ ariyasaccaṁ anubuddhaṁ paṭividdhaṁ, dukkhanirodhaṁ ariyasaccaṁ anubuddhaṁ paṭividdhaṁ, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṁ anubuddhaṁ paṭividdhaṁ, ucchinnā bhavataṇhā, khīṇā bhavanetti, natthi dāni punabbhavo”ti.

dn16:2.2.8
2.3.1

Idamavoca bhagavā.

dn16:2.3.1
2.3.2

Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā:

dn16:2.3.2
2.3.3

“Catunnaṁ ariyasaccānaṁ,

dn16:2.3.3
2.3.4

yathābhūtaṁ adassanā;

dn16:2.3.4
2.3.5

Saṁsitaṁ dīghamaddhānaṁ,

dn16:2.3.5
2.3.6

tāsu tāsveva jātisu.

dn16:2.3.6
2.3.7

Tāni etāni diṭṭhāni,

dn16:2.3.7
2.3.8

bhavanetti samūhatā;

dn16:2.3.8
2.3.9

Ucchinnaṁ mūlaṁ dukkhassa,

dn16:2.3.9
2.3.10

natthi dāni punabbhavo”ti.

dn16:2.3.10
2.4.1

Tatrapi sudaṁ bhagavā koṭigāme viharanto etadeva bahulaṁ bhikkhūnaṁ dhammiṁ kathaṁ karoti:

dn16:2.4.1
2.4.2

“iti sīlaṁ, iti samādhi, iti paññā.

dn16:2.4.2
2.4.3

Sīlaparibhāvito samādhi mahapphalo hoti mahānisaṁso.

dn16:2.4.3
2.4.4

Samādhiparibhāvitā paññā mahapphalā hoti mahānisaṁsā.

dn16:2.4.4
2.4.5

Paññāparibhāvitaṁ cittaṁ sammadeva āsavehi vimuccati, seyyathidaṁ—

dn16:2.4.5
2.4.6

kāmāsavā, bhavāsavā, avijjāsavā”ti.

dn16:2.4.6
2.5.0

9. Anāvattidhammasambodhiparāyaṇa

dn16:2.5.0
2.5.1

Atha kho bhagavā koṭigāme yathābhirantaṁ viharitvā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:

dn16:2.5.1
2.5.2

“āyāmānanda, yena nātikā tenupaṅkamissāmā”ti.

dn16:2.5.2
2.5.3

“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.

dn16:2.5.3
2.5.4

Atha kho bhagavā mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ yena nātikā tadavasari.

dn16:2.5.4
2.5.5

Tatrapi sudaṁ bhagavā nātike viharati giñjakāvasathe.

dn16:2.5.5
2.6.1

Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:

dn16:2.6.1
2.6.2

“sāḷho nāma, bhante, bhikkhu nātike kālaṅkato, tassa kā gati, ko abhisamparāyo?

dn16:2.6.2
2.6.3

Nandā nāma, bhante, bhikkhunī nātike kālaṅkatā, tassā kā gati, ko abhisamparāyo?

dn16:2.6.3
2.6.4

Sudatto nāma, bhante, upāsako nātike kālaṅkato, tassa kā gati, ko abhisamparāyo?

dn16:2.6.4
2.6.5

Sujātā nāma, bhante, upāsikā nātike kālaṅkatā, tassā kā gati, ko abhisamparāyo?

dn16:2.6.5
2.6.6

Kukkuṭo nāma, bhante, upāsako nātike kālaṅkato, tassa kā gati, ko abhisamparāyo?

dn16:2.6.6
2.6.7

Kāḷimbo nāma, bhante, upāsako …pe…

dn16:2.6.7
2.6.8

nikaṭo nāma, bhante, upāsako …

dn16:2.6.8
2.6.9

kaṭissaho nāma, bhante, upāsako …

dn16:2.6.9
2.6.10

tuṭṭho nāma, bhante, upāsako …

dn16:2.6.10
2.6.11

santuṭṭho nāma, bhante, upāsako …

dn16:2.6.11
2.6.12

bhaddo nāma, bhante, upāsako …

dn16:2.6.12
2.6.13

subhaddo nāma, bhante, upāsako nātike kālaṅkato, tassa kā gati, ko abhisamparāyo”ti?

dn16:2.6.13
2.7.1

“Sāḷho, ānanda, bhikkhu āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi.

dn16:2.7.1
2.7.2

Nandā, ānanda, bhikkhunī pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātikā tattha parinibbāyinī anāvattidhammā tasmā lokā.

dn16:2.7.2
2.7.3

Sudatto, ānanda, upāsako tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāmī sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissati.

dn16:2.7.3
2.7.4

Sujātā, ānanda, upāsikā tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpannā avinipātadhammā niyatā sambodhiparāyaṇā.

dn16:2.7.4
2.7.5

Kukkuṭo, ānanda, upāsako pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātiko tattha parinibbāyī anāvattidhammo tasmā lokā.

dn16:2.7.5
2.7.6

Kāḷimbo, ānanda, upāsako …pe…

dn16:2.7.6
2.7.7

nikaṭo, ānanda, upāsako …

dn16:2.7.7
2.7.8

kaṭissaho, ānanda, upāsako …

dn16:2.7.8
2.7.9

tuṭṭho, ānanda, upāsako …

dn16:2.7.9
2.7.10

santuṭṭho, ānanda, upāsako …

dn16:2.7.10
2.7.11

bhaddo, ānanda, upāsako …

dn16:2.7.11
2.7.12

subhaddo, ānanda, upāsako pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātiko tattha parinibbāyī anāvattidhammo tasmā lokā.

dn16:2.7.12
2.7.13

Paropaññāsaṁ, ānanda, nātike upāsakā kālaṅkatā, pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātikā tattha parinibbāyino anāvattidhammā tasmā lokā.

dn16:2.7.13
2.7.14

Sādhikā navuti, ānanda, nātike upāsakā kālaṅkatā tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāmino sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissanti.

dn16:2.7.14
2.7.15

Sātirekāni, ānanda, pañcasatāni nātike upāsakā kālaṅkatā, tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpannā avinipātadhammā niyatā sambodhiparāyaṇā.

dn16:2.7.15
2.8.0

10. Dhammādāsadhammapariyāya

dn16:2.8.0
2.8.1

Anacchariyaṁ kho panetaṁ, ānanda, yaṁ manussabhūto kālaṁ kareyya.

dn16:2.8.1