巴利《小部》· 经集

Sutta Nipāta 2.14

Dhammikasutta

Evaṁ me sutaṁ—

ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

Atha kho dhammiko upāsako pañcahi upāsakasatehi saddhiṁ yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho dhammiko upāsako bhagavantaṁ gāthāhi ajjhabhāsi:

“Pucchāmi taṁ gotama bhūripañña,

Kathaṅkaro sāvako sādhu hoti;

Yo vā agārā anagārameti,

Agārino vā panupāsakāse.

Tuvañhi lokassa sadevakassa,

Gatiṁ pajānāsi parāyaṇañca;

Na catthi tulyo nipuṇatthadassī,

Tuvañhi buddhaṁ pavaraṁ vadanti.

Sabbaṁ tuvaṁ ñāṇamavecca dhammaṁ,

Pakāsesi satte anukampamāno;

Vivaṭṭacchadosi samantacakkhu,

Virocasi vimalo sabbaloke.

Āgañchi te santike nāgarājā,

Erāvaṇo nāma jinoti sutvā;

Sopi tayā mantayitvājjhagamā,

Sādhūti sutvāna patītarūpo.

Rājāpi taṁ vessavaṇo kuvero,

Upeti dhammaṁ paripucchamāno;

Tassāpi tvaṁ pucchito brūsi dhīra,

So cāpi sutvāna patītarūpo.

Ye kecime titthiyā vādasīlā,

Ājīvakā vā yadi vā nigaṇṭhā;

Paññāya taṁ nātitaranti sabbe,

Ṭhito vajantaṁ viya sīghagāmiṁ.

Ye kecime brāhmaṇā vādasīlā,

Vuddhā cāpi brāhmaṇā santi keci;

Sabbe tayi atthabaddhā bhavanti,

Ye cāpi aññe vādino maññamānā.

Ayañhi dhammo nipuṇo sukho ca,

Yoyaṁ tayā bhagavā suppavutto;

Tameva sabbepi sussūsamānā,

Taṁ no vada pucchito buddhaseṭṭha.

Sabbepime bhikkhavo sannisinnā,

Upāsakā cāpi tatheva sotuṁ;

Suṇantu dhammaṁ vimalenānubuddhaṁ,

Subhāsitaṁ vāsavasseva devā”.

“Suṇātha me bhikkhavo sāvayāmi vo,

Dhammaṁ dhutaṁ tañca carātha sabbe;

Iriyāpathaṁ pabbajitānulomikaṁ,

Sevetha naṁ atthadaso mutīmā.

No ve vikāle vicareyya bhikkhu,

Gāme ca piṇḍāya careyya kāle;

Akālacāriñhi sajanti saṅgā,

Tasmā vikāle na caranti buddhā.

Rūpā ca saddā ca rasā ca gandhā,

Phassā ca ye sammadayanti satte;

Etesu dhammesu vineyya chandaṁ,

Kālena so pavise pātarāsaṁ.

Piṇḍañca bhikkhu samayena laddhā,

Eko paṭikkamma raho nisīde;

Ajjhattacintī na mano bahiddhā,

Nicchāraye saṅgahitattabhāvo.

Sacepi so sallape sāvakena,

Aññena vā kenaci bhikkhunā vā;

Dhammaṁ paṇītaṁ tamudāhareyya,

Na pesuṇaṁ nopi parūpavādaṁ.

Vādañhi eke paṭiseniyanti,

Na te pasaṁsāma parittapaññe;

Tato tato ne pasajanti saṅgā,

Cittañhi te tattha gamenti dūre.

Piṇḍaṁ vihāraṁ sayanāsanañca,

Āpañca saṅghāṭirajūpavāhanaṁ;

Sutvāna dhammaṁ sugatena desitaṁ,

Saṅkhāya seve varapaññasāvako.

Tasmā hi piṇḍe sayanāsane ca,

Āpe ca saṅghāṭirajūpavāhane;

Etesu dhammesu anūpalitto,

Bhikkhu yathā pokkhare vāribindu.

Gahaṭṭhavattaṁ pana vo vadāmi,

Yathākaro sāvako sādhu hoti;

Na hesa labbhā sapariggahena,

Phassetuṁ yo kevalo bhikkhudhammo.

Pāṇaṁ na hane na ca ghātayeyya,

Na cānujaññā hanataṁ paresaṁ;

Sabbesu bhūtesu nidhāya daṇḍaṁ,

Ye thāvarā ye ca tasā santi loke.

Tato adinnaṁ parivajjayeyya,

Kiñci kvaci sāvako bujjhamāno;

Na hāraye harataṁ nānujaññā,

Sabbaṁ adinnaṁ parivajjayeyya.

Abrahmacariyaṁ parivajjayeyya,

Aṅgārakāsuṁ jalitaṁva viññū;

Asambhuṇanto pana brahmacariyaṁ,

Parassa dāraṁ na atikkameyya.

Sabhaggato vā parisaggato vā,

Ekassa veko na musā bhaṇeyya;

Na bhāṇaye bhaṇataṁ nānujaññā,

Sabbaṁ abhūtaṁ parivajjayeyya.

Majjañca pānaṁ na samācareyya,

Dhammaṁ imaṁ rocaye yo gahaṭṭho;

Na pāyaye pivataṁ nānujaññā,

Ummādanantaṁ iti naṁ viditvā.

Madā hi pāpāni karonti bālā,

Kārenti caññepi jane pamatte;

Etaṁ apuññāyatanaṁ vivajjaye,

Ummādanaṁ mohanaṁ bālakantaṁ.

Pāṇaṁ na hane na cādinnamādiye,

Musā na bhāse na ca majjapo siyā;

Abrahmacariyā virameyya methunā,

Rattiṁ na bhuñjeyya vikālabhojanaṁ.

Mālaṁ na dhāre na ca gandhamācare,

Mañce chamāyaṁ va sayetha santhate;

Etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṁ,

Buddhena dukkhantagunā pakāsitaṁ.

Tato ca pakkhassupavassuposathaṁ,

Cātuddasiṁ pañcadasiñca aṭṭhamiṁ;

Pāṭihāriyapakkhañca pasannamānaso,

Aṭṭhaṅgupetaṁ susamattarūpaṁ.

Tato ca pāto upavutthuposatho,

Annena pānena ca bhikkhusaṅghaṁ;

Pasannacitto anumodamāno,

Yathārahaṁ saṁvibhajetha viññū.

Dhammena mātāpitaro bhareyya,

Payojaye dhammikaṁ so vaṇijjaṁ;

Etaṁ gihī vattayamappamatto,