巴利《小部》· 经集

Sutta Nipāta 3.4

Pūraḷāsa (sundarikabhāradvāja) sutta

Evaṁ me sutaṁ—

ekaṁ samayaṁ bhagavā kosalesu viharati sundarikāya nadiyā tīre.

Tena kho pana samayena sundarikabhāradvājo brāhmaṇo sundarikāya nadiyā tīre aggiṁ juhati, aggihuttaṁ paricarati.

Atha kho sundarikabhāradvājo brāhmaṇo aggiṁ juhitvā aggihuttaṁ paricaritvā uṭṭhāyāsanā samantā catuddisā anuvilokesi:

“ko nu kho imaṁ habyasesaṁ bhuñjeyyā”ti?

Addasā kho sundarikabhāradvājo brāhmaṇo bhagavantaṁ avidūre aññatarasmiṁ rukkhamūle sasīsaṁ pārutaṁ nisinnaṁ;

disvāna vāmena hatthena habyasesaṁ gahetvā dakkhiṇena hatthena kamaṇḍaluṁ gahetvā yena bhagavā tenupasaṅkami.

Atha kho bhagavā sundarikabhāradvājassa brāhmaṇassa padasaddena sīsaṁ vivari.

Atha kho sundarikabhāradvājo brāhmaṇo: “muṇḍo ayaṁ bhavaṁ, muṇḍako ayaṁ bhavan”ti tatova puna nivattitukāmo ahosi.

Atha kho sundarikabhāradvājassa brāhmaṇassa etadahosi:

“muṇḍāpi hi idhekacce brāhmaṇā bhavanti, yannūnāhaṁ upasaṅkamitvā jātiṁ puccheyyan”ti.

Atha kho sundarikabhāradvājo brāhmaṇo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ etadavoca:

“kiṁjacco bhavan”ti?

Atha kho bhagavā sundarikabhāradvājaṁ brāhmaṇaṁ gāthāhi ajjhabhāsi:

“Na brāhmaṇo nomhi na rājaputto,

Na vessāyano uda koci nomhi;

Gottaṁ pariññāya puthujjanānaṁ,

Akiñcano manta carāmi loke.

Saṅghāṭivāsī agaho carāmi,

Nivuttakeso abhinibbutatto;

Alippamāno idha māṇavehi,

Akallaṁ maṁ brāhmaṇa pucchasi gottapañhaṁ”.

“Pucchanti ve bho brāhmaṇā brāhmaṇebhi,

Saha brāhmaṇo no bhavan”ti.

“Brāhmaṇo hi ce tvaṁ brūsi,

Mañca brūsi abrāhmaṇaṁ;

Taṁ taṁ sāvittiṁ pucchāmi,

Tipadaṁ catuvīsatakkharaṁ”.

“Kiṁ nissitā isayo manujā,

Khattiyā brāhmaṇā devatānaṁ;

Yaññamakappayiṁsu puthū idha loke”.

“Yadantagū vedagū yaññakāle,

Yassāhutiṁ labhe tassijjheti brūmi”.

“Addhā hi tassa hutamijjhe,

(iti brāhmaṇo)

Yaṁ tādisaṁ vedagumaddasāma;

Tumhādisānañhi adassanena,

Añño jano bhuñjati pūraḷāsaṁ”.

“Tasmātiha tvaṁ brāhmaṇa atthena,

Atthiko upasaṅkamma puccha;

Santaṁ vidhūmaṁ anīghaṁ nirāsaṁ,

Appevidha abhivinde sumedhaṁ”.

“Yaññe ratohaṁ bho gotama,

Yaññaṁ yiṭṭhukāmo nāhaṁ pajānāmi;

Anusāsatu maṁ bhavaṁ,

Yattha hutaṁ ijjhate brūhi me taṁ”.

“Tena hi tvaṁ, brāhmaṇa, odahassu sotaṁ; dhammaṁ te desessāmi—

Mā jātiṁ pucchī caraṇañca puccha,

Kaṭṭhā have jāyati jātavedo;

Nīcākulīnopi munī dhitīmā,

Ājāniyo hoti hirīnisedho.

Saccena danto damasā upeto,

Vedantagū vūsitabrahmacariyo;

Kālena tamhi habyaṁ pavecche,

Yo brāhmaṇo puññapekkho yajetha.

Ye kāme hitvā agahā caranti,

Susaññatattā tasaraṁva ujjuṁ;

Kālena tesu habyaṁ pavecche,

Yo brāhmaṇo puññapekkho yajetha.

Ye vītarāgā susamāhitindriyā,

Candova rāhuggahaṇā pamuttā;

Kālena tesu habyaṁ pavecche,

Yo brāhmaṇo puññapekkho yajetha.

Asajjamānā vicaranti loke,

Sadā satā hitvā mamāyitāni;

Kālena tesu habyaṁ pavecche,

Yo brāhmaṇo puññapekkho yajetha.

Yo kāme hitvā abhibhuyyacārī,

Yo vedi jātīmaraṇassa antaṁ;

Parinibbuto udakarahadova sīto,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Samo samehi visamehi dūre,

Tathāgato hoti anantapañño;

Anūpalitto idha vā huraṁ vā,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Yamhi na māyā vasati na māno,

Yo vītalobho amamo nirāso;

Paṇunnakodho abhinibbutatto,

Yo brāhmaṇo sokamalaṁ ahāsi;

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Nivesanaṁ yo manaso ahāsi,

Pariggahā yassa na santi keci;

Anupādiyāno idha vā huraṁ vā,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Samāhito yo udatāri oghaṁ,

Dhammaṁ caññāsi paramāya diṭṭhiyā;

Khīṇāsavo antimadehadhārī,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Bhavāsavā yassa vacī kharā ca,

Vidhūpitā atthagatā na santi;

Sa vedagū sabbadhi vippamutto,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Saṅgātigo yassa na santi saṅgā,

Yo mānasattesu amānasatto;

Dukkhaṁ pariññāya sakhettavatthuṁ,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Āsaṁ anissāya vivekadassī,

Paravediyaṁ diṭṭhimupātivatto;

Ārammaṇā yassa na santi keci,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Paroparā yassa samecca dhammā,

Vidhūpitā atthagatā na santi;

Santo upādānakhaye vimutto,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Saṁyojanaṁ jātikhayantadassī,

Yopānudi rāgapathaṁ asesaṁ;

Suddho nidoso vimalo akāco,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Yo attano attānaṁ nānupassati,

Samāhito ujjugato ṭhitatto;

Sa ve anejo akhilo akaṅkho,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ.

Mohantarā yassa na santi keci,

Sabbesu dhammesu ca ñāṇadassī;

Sarīrañca antimaṁ dhāreti,

Patto ca sambodhimanuttaraṁ sivaṁ;

Ettāvatā yakkhassa suddhi,

Tathāgato arahati pūraḷāsaṁ”.