上座部佛教 · 小部

巴利《小部》· 藏释

Peṭakopadesa · Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500

完整原文 · 原生段落SuttaCentral KN/PE

完整巴利原文 · 稳定分页 当前仅加载第 30 阅读页;保留 Bilara 原生段落标识,每页最多 120 段。

51.3

So attho niyutto etamatthaṁ ārabbha suttaṁ.

pe8:51.3
51.4

Ayaṁ sodhano hāro.

pe8:51.4
52.1

Tattha katamo adhiṭṭhāno hāro?

pe8:52.1
52.2

Manopubbaṅgamā dhammāti vevacanapaññatti, na ekattapaññatti.

pe8:52.2
52.3

Dhammāti ekato na vevacanapaññatti.

pe8:52.3
52.4

Manasā ce pasannenāti so pasādo dvidho ajjhattañca abyāpādāvikkhambhanabahiddhā ca okappanato.

pe8:52.4
52.5

So ajjhattapasādo dvidho.

pe8:52.5
52.6

Samugghātapasādo ca vikkhambhanapasādo ca byāpādapariyuṭṭhānaṁ.

pe8:52.6
52.7

Vighāto na mūlapasādo jātamūlampi vā.

pe8:52.7
52.8

Pasādo sabyāpādaṁ vighātena.

pe8:52.8
52.9

Tato naṁ sukhamanvetīti sukhaṁ kāyikañca cetasikañca appiyavippayogopi piyasampayogopi nekkhammasukhampi puthujjanasukhampi pītisambojjhaṅgampi cetasikaṁ sukhaṁ.

pe8:52.9
52.10

Yampi passaddhakāyo sukhaṁ vedeti, tampi kāyikaṁ sukhaṁ bojjhaṅgā ca cetasikaṁ sukhaṁ.

pe8:52.10
52.11

Yampi passaddhakāyo sukhaṁ vedesi, tampi tañca sukhapadaṭṭhānaṁ paññattiyā yathāvuttaṁ taṁ aparāmaṭṭhaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ.

pe8:52.11
52.12

Anvetīti appanā sandissati na cāyaṁ vā pattabhūto anveti.

pe8:52.12
52.13

Tadidaṁ suttaṁ dvīhi ākārehi adhiṭṭhātabbaṁ.

pe8:52.13
52.14

Hetunā ca yo pasannamānaso vipākena ca yo dukkhavedanīyo.

pe8:52.14
53.1

Parikkhāroti bhagavā pañcasatena bhikkhusaṅghena nagaraṁ pavisati rājagahaṁ.

pe8:53.1
53.2

Tattha manusso puggalo bhagavantaṁ parivisati, tassa pasādo uppanno kusalamūlapubbayogāvacaropi.

pe8:53.2
53.3

So aññesañca akkhāti, idaṁ vācaṁ bhāsati lābhā tesaṁ, yesaṁ nivesanaṁ bhagavā pavisati, amhākampi yadi bhaveyya mayampi bhagavato sampasādaṁ lacchamhāti.

pe8:53.3
53.4

Yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā “namo bhagavato namo bhagavato”ti abyāpādamāno ekamante aṭṭhāsi.

pe8:53.4
53.5

Tadanantare bhagavā imaṁ suttaṁ abhāsittha “manopubbaṅgamā dhammā”ti.

pe8:53.5
53.6

Sabbaṁ suttaṁ tathā yaṁ paresaṁ bhāsati idaṁ vācākammaṁ.

pe8:53.6
53.7

Yaṁ añjaliṁ paṇāmeti, idaṁ kāyakammaṁ.

pe8:53.7
53.8

Yo manopasādo, idaṁ manokammaṁ.

pe8:53.8
53.9

Tattha yaṁ paresaṁ pakāseti bhāsati vaṇṇaṁ.

pe8:53.9
53.10

Yesaṁ bhagavā nivesanaṁ gacchatīti.

pe8:53.10
53.11

Sabbaṁ tassa alobho kusalamūlaṁ.

pe8:53.11
53.12

Yaṁ bhagavati mettacitto, tassa adoso kusalamūlaṁ.

pe8:53.12
53.13

Yaṁ añjaliṁ paṇāmeti mānañca niggaṇhāti, tatthassa amoho kusalamūlaṁ pātubhavati.

pe8:53.13
53.14

Yaṁ uḷārapaññaṁ paṭilabhati, idamassa diṭṭhivipallāsappahānaṁ.

pe8:53.14
53.15

Yaṁ tathāyeva saṁvaro hoti, idamassa saññāvipallāsappahānaṁ.

pe8:53.15
53.16

Yaṁ manassa pasādanaṁ, idamassa cittavipallāsappahānanti akusalavipallāsānaṁ vikkhambhanaṁ pahānaṁ paccayo.

pe8:53.16
53.17

Tīṇi kusalamūlāni yo anāvilacittasaṅkappo, so tassa manasikāroti vuccati.

pe8:53.17
53.18

Yaṁ kilesehi vikkhambhanaṁ iti vipallāsā ca ārammaṇā sappaccayatāya paccayo kusalamūlāni ca sandissayatāya paccayo, so ca manasikāro hetunā iminā paccayena cittaṁ uppannaṁ.

pe8:53.18
53.19

Tattha yaṁ sasatthārammaṇaṁ cittaṁ pavattaṁ ayaṁ buddhānussati.

pe8:53.19
53.20

Yampi bhagavato guṇe manasi karoti, ayamassa dhammānussati.

pe8:53.20
53.21

Tattha satisampajaññaṁ hetu, ayañca paccayo.

pe8:53.21
53.22

Vācā paññā hetu vitakkavicārā paccayo.

pe8:53.22
53.23

Kāyasaṅkhārā kammassa abhisaṅkhāro nāma hetu vā appaccayo sukhavedanīyassa kammassa upacayo hetukā kammassa paccayo.

pe8:53.23
54.1

Tattha katamo samāropano hāro?

pe8:54.1
54.2

Manasāyeva pasannena satoyevettha pasanno api ca cittavodānā sattā vimuccantīti tena sattā cittapubbaṅgamā cittena pasannena cetanāpi tattha cittabhūtā bhavantīti paṭighā ayaṁ cetanānaṁ pasādena kāyo cassa pasādo, so ca ārabhati pasādena pasanno saññānanti cassa aviparītā, so pañcavidho vikkhambhanā, kāyapassambhanāyeva pasādo cittasito cittaṁ pana pubbaṁyeva pasannaṁ.

pe8:54.2
54.3

Ayaṁ samāropanā.

pe8:54.3
54.4

Evaṁ pañcannampi pasādo.

pe8:54.4
54.5

Tato naṁ sukhamanvetīti katamaṁ bhagavā niddisati?

pe8:54.5
54.6

Na hi attasaccaṁ tassa kammassa vipāko anveti.

pe8:54.6
54.7

Tassa upāyo anugacchati yadā sitapaccayā uppajjate somanassaṁ avippaṭisāropi anveti.

pe8:54.7
54.8

Ayaṁ samāropano hāro.

pe8:54.8
55.1

Mahānāmasakkassa suttaṁ.

pe8:55.1
55.2

Tasmiñce samaye assato asampajāno kālaṁ kareyya kāme bhavati.

pe8:55.2
55.3

Assato abhisamāhāro yo mā bhāyi, mahānāma, yaṁ taṁ cittaṁ dīgharattaṁ saddhāparibhāvitaṁ sīlaparibhāvitaṁ sutacāgaparibhāvitanti vitthārena kātabbaṁ.

pe8:55.3
55.4

Cāgena ca paññāya ca kiṁ dasseti?

pe8:55.4
55.5

Yā saddhā, sā cetaso pasādo.

pe8:55.5
55.6

Yā anāvilasaṅkappitā, sā saddhā.

pe8:55.6
55.7

Kiṁ kāraṇā?

pe8:55.7
55.8

Anāvilalakkhaṇā.

pe8:55.8
55.9

Anāvilalakkhaṇā hi saddhā.

pe8:55.9
55.10

Apare āhu guṇaparisuddhiniṭṭhāgamanalakkhaṇā, yañca apare vā vacanapaṭiggahalakkhaṇā saddhā.

pe8:55.10
55.11

Aparo pariyāyo attānaṁ yadi evaṁ okappeti “nāhaṁ kiñci jānāmīti esā ahaṁ tattha anuññattā anaññatā”ti.

pe8:55.11
55.12

Ayaṁ saddhāti.

pe8:55.12
55.13

Aparo pariyāyo ekasaṭṭhiyā diṭṭhigatānaṁ ādīnavānupassanā aniccaṁ dukkhamanattāti.

pe8:55.13
55.14

Tena ca padiṭṭhaṁ bhavati yathā gambhīre udapāne udakaṁ cakkhunā passati na ca kāyena abhisambhunāti.

pe8:55.14
55.15

Evamassa ariyā nijjhānakkhantiyā diṭṭhi bhavati, na ca sacchikatā.

pe8:55.15
55.16

Ayaṁ vuccati saddhā.

pe8:55.16
55.17

Sā ca lokikā.

pe8:55.17
55.18

Aparo pariyāyo khamati puthujjanabhūtassa vīsati cāti ko sakkāyādhīnā na niveso.

pe8:55.18
55.19

Na etaṁ ekanti nayasaññā yathābhūtaṁ diṭṭhiyā tu khalu mudūhi pañcahi indriyehi dassanamaggena pahīnā bhavanti.

pe8:55.19
55.20

Diṭṭhekaṭṭhā ca kilesā, ayaṁ saddhā.

pe8:55.20
56.1

Sotāpattaṅgamadukkhāyaṁ bhūmiyaṁ paripuṇṇā vuccati.

pe8:56.1
56.2

Tasmiṁyeva bhūmiyaṁ sekkhasīlaṁ ariyā dhāranti vuccati.

pe8:56.2
56.3

Tasmiṁyeva bhūmiyaṁ mudupaññā paññindriyanti vuccati.

pe8:56.3
56.4

Tasmiṁyeva bhūmiyaṁ khandhehi anatthikatā, ayaṁ cāgo.

pe8:56.4
56.5

Tasmā saddhā cāgādhiṭṭhānena niddisitabbā.

pe8:56.5
56.6

Yatikena bhiyyo manena sā hissa viparītā diṭṭhikā assaddhā, sā nayanaupadhīsu pamattā samādinnā.

pe8:56.6
56.7

Tattha saddhindriyaṁ yo kāmaṁ parivissanti iti santapāpapaṭinissaggā na cāgādhiṭṭhānaṁ paññindriyena paññādhiṭṭhānaṁ, sīlena upasamādhiṭṭhānaṁ.

pe8:56.7
56.8

Ime cattāro dhammā sīlaṁ paribhāvayanti saddhā sīlaṁ cāgo ca paññāti.

pe8:56.8
56.9

Tattha saddhāya oghaṁ tarati.

pe8:56.9
56.10

Yaṁ sīlaṁ, ayaṁ appamādo.

pe8:56.10
56.11

Yo cāgo, idaṁ paññāya kammaṁ.

pe8:56.11
56.12

Yā paññā, idaṁ paññindriyaṁ, tattha yaṁ saddhindriyaṁ.

pe8:56.12
56.13

Taṁ tīsu aveccappasādesu.

pe8:56.13
56.14

Yaṁ sīlaṁ, taṁ saddhindriyesu.

pe8:56.14
56.15

Yo cāgo, so catūsu jhānesu.

pe8:56.15
56.16

Yā paññā, sā saccesu, sati sabbatthagāminī.

pe8:56.16
56.17

Tassa sekkhassa bhaddikā bhati, bhaddiko abhisamparāyo.

pe8:56.17
56.18

Tassa sammuṭṭhassatikassa sīlaṁ karontassa na kāyasammuṭṭhassatitāya tāni vā indriyāni taṁ vā kusalamūlaṁ kammavipākaṁ bhavati.

pe8:56.18
56.19

Tassa tikassa atthaniddeso.

pe8:56.19
56.20

Tattha saddhā sīlaṁ cāgo paññā cattāro dhammā.

pe8:56.20
56.21

Yā saddhā yā ca paññā, idaṁ manosucaritaṁ.

pe8:56.21
56.22

Yaṁ sīlaṁ, idaṁ kāyikaṁ vācasikaṁ sucaritaṁ.

pe8:56.22
56.23

Yo cāgo, idaṁ cetasikaṁ alobho sucaritaṁ.

pe8:56.23
56.24

Iti citte gahite pañcakkhandhā gahitā bhavanti.

pe8:56.24
56.25

Imehi dhammehi sucaritaṁ idaṁ dukkhañca ariyasaccaṁ padaṭṭhānaṁ maggassa.

pe8:56.25
57.1

Tattha katamo vicayo hāro?

pe8:57.1
57.2

Yā ca saddhā yañca sīlaṁ.

pe8:57.2
57.3

Taṁ kissa karoti?

pe8:57.3
57.4

Yā saddhā tāya bhagavantaṁ anussarati mattenapi hatthinā samāgatā, assa bho kukkurā sabbaṁ sīlena nappaṭipajjati kāyena vā vācāya vā ṭhānaṁ visārado bhavatīti avippaṭisārī paññā yassa paññattaṁ upaṭṭhapeti.

pe8:57.4
57.5

Tassa akhaṇḍassa sīlaṁ yaṁ na pacchi tassaṁ mohassa akusalacittaṁ uppajjati micchādiṭṭhisahagataṁ vā, ayaṁ vicayo hāro.

pe8:57.5
57.6

Dhammavādino bhaddikārāti bhavissati atthi esā yutti.

pe8:57.6
58.1

Tattha katamo padaṭṭhāno hāro?

pe8:58.1
58.2

Yamidaṁ cittaṁ dīgharattaṁ paribhāvitaṁ saddhāya sīlena cāgena paññāya samādhinā paṭhamajjhānassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.2
58.3

Yā saddhā assa anāvilasaṅkappo, taṁ dutiyajjhānassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.3
58.4

Tīṇi ca aveccappasādā yaṁ sīlaṁ, taṁ ariyakantaṁ, taṁ sīlakkhandhassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.4
58.5

Yā paññā, sā paññākkhandhassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.5
58.6

Ime ca dhammā idañca cittaṁ ekodibhūtasamādhissa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.6
58.7

Saddhā saddhindriyassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.7
58.8

Cāgo samādhindriyassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.8
58.9

Paññā paññindriyassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.9
58.10

Saddhā ca paññā ca vipassanāya padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.10
58.11

Sīlañca cāgo ca samathassa padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.11
58.12

Saddhā ca paññā ca avijjā virāgāya paññāvimuttiyā padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.12
58.13

Sīlañca cāgo ca rāgavirāgāya cetovimuttiyā padaṭṭhānaṁ.

pe8:58.13
59.1

Tattha katamo lakkhaṇo hāro?

pe8:59.1
59.2

Viññāṇe vutte saddhāsatibhāvite sabbe pañcakkhandhā vuttā bhavanti.

pe8:59.2
59.3

Saddhāya bhaṇitāya sabbāni satta dhanāni bhaṇitāni honti saddhādhanaṁ …pe…

pe8:59.3
59.4

sīlakkhandhe vutte samādhikkhandho ca paññākkhandho ca vuttā bhavanti.

pe8:59.4
59.5

Yaṁ taṁ cittaṁ dīgharattaṁ paribhāvitaṁ pacchimake kāle na tadanuparivatti bhavissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.

pe8:59.5
59.6

Tattha saññāpi tadanuparivattinī bhavati.

pe8:59.6
59.7

Yepi tajjātikā dhammā, tepi tadanuparivattino bhavanti.

pe8:59.7
59.8

Rūpasaññā rūpasañcetanānupassanamanasikāro evaṁ channaṁ āyatanānaṁ viññāṇakāye, ayaṁ lakkhaṇo hāro.

pe8:59.8
60.1

Tattha katamo catubyūho hāro?

pe8:60.1