上座部《分别论》（巴利原文）

Dhammadhātu siyā upādānañceva upādānasampayuttā ca, siyā upādānasampayuttā ceva no ca upādānaṁ, siyā na vattabbā—“upādānañceva upādānasampayuttā cā”tipi, “upādānasampayuttā ceva no ca upādānan”tipi.

Soḷasa dhātuyo upādānavippayuttaupādāniyā.

Dve dhātuyo siyā upādānavippayuttaupādāniyā, siyā upādānavippayuttaanupādāniyā, siyā na vattabbā—“upādānavippayuttaupādāniyā”tipi, “upādānavippayuttaanupādāniyā”tipi.

3.2.12. Kilesagocchaka

Sattarasa dhātuyo no kilesā.

Dhammadhātu siyā kilesā, siyā no kilesā.

Soḷasa dhātuyo saṅkilesikā.

Dve dhātuyo siyā saṅkilesikā, siyā asaṅkilesikā.

Soḷasa dhātuyo asaṅkiliṭṭhā.

Dve dhātuyo siyā saṅkiliṭṭhā, siyā asaṅkiliṭṭhā.

Soḷasa dhātuyo kilesavippayuttā.

Dve dhātuyo siyā kilesasampayuttā, siyā kilesavippayuttā.

Soḷasa dhātuyo na vattabbā—

“kilesā ceva saṅkilesikā cā”ti, saṅkilesikā ceva no ca kilesā.

Manoviññāṇadhātu na vattabbā—

“kileso ceva saṅkilesikā cā”ti, siyā saṅkilesikā ceva no ca kileso, siyā na vattabbā—“saṅkilesikā ceva no ca kileso”ti.

Dhammadhātu siyā kileso ceva saṅkilesikā ca, siyā saṅkilesikā ceva no ca kileso, siyā na vattabbā—“kileso ceva saṅkilesikā cā”tipi, “saṅkilesikā ceva no ca kileso”tipi.

Soḷasa dhātuyo na vattabbā—

“kilesā ceva saṅkiliṭṭhā cā”tipi, “saṅkiliṭṭhā ceva no ca kilesā”tipi.

Manoviññāṇadhātu na vattabbā—

“kileso ceva saṅkiliṭṭhā cā”ti, siyā saṅkiliṭṭhā ceva no ca kileso, siyā na vattabbā—“saṅkiliṭṭhā ceva no ca kileso”ti.

Dhammadhātu siyā kileso ceva saṅkiliṭṭhā ca, siyā saṅkiliṭṭhā ceva no ca kileso, siyā na vattabbā—“kileso ceva saṅkiliṭṭhā cā”tipi, “saṅkiliṭṭhā ceva no ca kileso”tipi.

Soḷasa dhātuyo na vattabbā—

“kilesā ceva kilesasampayuttā cā”tipi, “kilesasampayuttā ceva no ca kilesā”tipi.

Manoviññāṇadhātu na vattabbā—

“kileso ceva kilesasampayuttā cā”ti, siyā kilesasampayuttā ceva no ca kileso, siyā na vattabbā—“kilesasampayuttā ceva no ca kileso”ti.

Dhammadhātu siyā kileso ceva kilesasampayuttā ca, siyā kilesasampayuttā ceva no ca kileso, siyā na vattabbā—“kileso ceva kilesasampayuttā cā”tipi, “kilesasampayuttā ceva no ca kileso”tipi.

Soḷasa dhātuyo kilesavippayuttasaṅkilesikā.

Dve dhātuyo siyā kilesavippayuttasaṅkilesikā, siyā kilesavippayuttaasaṅkilesikā, siyā na vattabbā—“kilesavippayuttasaṅkilesikā”tipi, “kilesavippayuttaasaṅkilesikā”tipi.

3.2.13. Piṭṭhiduka

Soḷasa dhātuyo na dassanena pahātabbā.

Dve dhātuyo siyā dassanena pahātabbā, siyā na dassanena pahātabbā.

Soḷasa dhātuyo na bhāvanāya pahātabbā.

Dve dhātuyo siyā bhāvanāya pahātabbā, siyā na bhāvanāya pahātabbā.

Soḷasa dhātuyo na dassanena pahātabbahetukā.

Dve dhātuyo siyā dassanena pahātabbahetukā, siyā na dassanena pahātabbahetukā.

Soḷasa dhātuyo na bhāvanāya pahātabbahetukā.

Dve dhātuyo siyā bhāvanāya pahātabbahetukā, siyā na bhāvanāya pahātabbahetukā.

Pannarasa dhātuyo avitakkā.

Manodhātu savitakkā.

Dve dhātuyo siyā savitakkā, siyā avitakkā.

Pannarasa dhātuyo avicārā.

Manodhātu savicārā.

Dve dhātuyo siyā savicārā, siyā avicārā.

Soḷasa dhātuyo appītikā.

Dve dhātuyo siyā sappītikā, siyā appītikā.

Soḷasa dhātuyo na pītisahagatā.

Dve dhātuyo siyā pītisahagatā, siyā na pītisahagatā.

Pannarasa dhātuyo na sukhasahagatā.

Tisso dhātuyo siyā sukhasahagatā, siyā na sukhasahagatā.

Ekādasa dhātuyo na upekkhāsahagatā.

Pañca dhātuyo upekkhāsahagatā.

Dve dhātuyo siyā upekkhāsahagatā, siyā na upekkhāsahagatā.

Soḷasa dhātuyo kāmāvacarā.

Dve dhātuyo siyā kāmāvacarā, siyā na kāmāvacarā.

Soḷasa dhātuyo na rūpāvacarā.

Dve dhātuyo siyā rūpāvacarā, siyā na rūpāvacarā.

Soḷasa dhātuyo na arūpāvacarā.

Dve dhātuyo siyā arūpāvacarā, siyā na arūpāvacarā.

Soḷasa dhātuyo pariyāpannā.

Dve dhātuyo siyā pariyāpannā, siyā apariyāpannā.

Soḷasa dhātuyo aniyyānikā.

Dve dhātuyo siyā niyyānikā, siyā aniyyānikā.

Soḷasa dhātuyo aniyatā.

Dve dhātuyo siyā niyatā, siyā aniyatā.

Soḷasa dhātuyo sauttarā.

Dve dhātuyo siyā sauttarā, siyā anuttarā.

Soḷasa dhātuyo araṇā.

Dve dhātuyo siyā saraṇā, siyā araṇāti.

Pañhāpucchakaṁ.

Dhātuvibhaṅgo niṭṭhito.